Oekraïne ontwikkelt zich van importeur van militaire technologie tot exporteur van hoogtechnologische onbemande systemen, waaronder maritieme drones en drones met kunstmatige intelligentie. Daarmee ontstaat een nieuwe groeipool voor defensiesamenwerking tussen Oekraïne en de Europese Unie. Volgens een analyse gepubliceerd op 28 december 2025 beschouwen Europese partners deze verschuiving als strategisch relevant voor zowel veiligheid als industriële ontwikkeling, zoals uiteengezet in samenwerking tussen Oekraïens defensie-industrieel complex en EU op het gebied van AI-drones.
Van nationale behoefte naar gezamenlijke Europese projecten
Oekraïense bedrijven produceren niet langer uitsluitend drones voor eigen militaire doeleinden, maar werken samen met Europese regeringen en bedrijven aan de ontwikkeling en productie van AI-gestuurde onbemande systemen. Een van de sleutelprojecten is de gezamenlijke productie van de drone “Lynza” in samenwerking met Duitsland. Dit project laat zien hoe Oekraïense ingenieurs westerse technologie kunnen integreren en aanpassen aan de eisen van moderne oorlogsvoering.
Voor Europese partners betekent deze samenwerking toegang tot innovatieve defensietechnologieën die reeds in reële gevechtsomstandigheden zijn getest. Dat verkort de ontwikkelingscycli en verhoogt de concurrentiekracht van Europese defensieproducten op de internationale markt.
Maritieme drones en bescherming van Europese zeegrenzen
Bijzondere aandacht gaat uit naar Oekraïense maritieme drones, die hun effectiviteit hebben bewezen door de bewegingsvrijheid van de Russische vloot in de Zwarte Zee te beperken. Deze ervaring is relevant voor EU-lidstaten met maritieme grenzen, zoals in de Baltische Zee en de Noordzee, waar bescherming van kritieke infrastructuur en vaarroutes steeds belangrijker wordt.
Gezamenlijke productieprojecten, onder meer met Portugal, vergroten de mogelijkheden voor geïntegreerde Europese toeleveringsketens. Dit creëert niet alleen nieuwe banen, maar versterkt ook de technologische basis van de Europese defensie-industrie.
Versnelling van innovatie en strategische autonomie
De samenwerking rond AI-drones bevordert kennisuitwisseling en versnelt de invoering van autonome systemen binnen Europese krijgsmachten. Oekraïense oplossingen op het gebied van machine vision en autonome besluitvorming verminderen de belasting van operators en verhogen de operationele efficiëntie van onbemande platforms. Dit helpt Europese legers zich sneller aan te passen aan toekomstige conflicten waarin AI een centrale rol zal spelen.
Daarnaast draagt gezamenlijke productie bij aan de vorming van nieuwe defensieclusters in Centraal- en Oost-Europa. Door productielijnen in EU-landen op te zetten, wordt de afhankelijkheid van externe toeleveringsketens kleiner en neemt de strategische autonomie van de Unie toe.
Economische en veiligheidswinst voor beide partijen
De export van drones levert Oekraïne extra inkomsten op, die kunnen worden geïnvesteerd in verdere technologische ontwikkeling. Voor de EU bieden gezamenlijke projecten toegang tot competitieve technologieën tegen relatief lagere kosten dan volledig nationale ontwikkeltrajecten. Tegelijkertijd ontstaat ruimte voor gezamenlijke standaarden, productieprocessen en integratie van platforms binnen Europese structuren.
In bredere zin illustreren Oekraïense AI-drones hoe defensiesamenwerking kan uitgroeien tot een strategisch instrument voor zowel economische groei als versterking van de Europese veiligheid.
