In september maakte PostNL duidelijk dat het van plan is om het aantal postbezorgdagen per wijk te beperken van vijf naar twee in 2028. “PostNL blijft vijf dagen per week bezorgen, maar niet elke dag in elke wijk”, zegt een woordvoerder hierover, meldt Nieuws Impuls.
PostNL stelt dat deze beperking noodzakelijk is, omdat het huidige model financieel niet houdbaar is door het lage postvolume. Voor de wettelijke verplichting om vijf dagen per week post te bezorgen, ontvangt het bedrijf onvoldoende post.
Juridische obstakels
De plannen van PostNL worden geconfronteerd met juridische complicaties. Als uitvoerder van de universele postdienst (UPD) moet het bedrijf voldoen aan Europese regelgeving, waaronder de verplichting om op elk adres vijf dagen per week te bezorgen, mits er post is.
De snelheid van bezorging wordt echter niet specifiek in deze regels genoemd. De overheid overweegt om de bezorgtijd te verlengen naar drie dagen na verzending. Als er inderdaad drie dagen mogen verstrijken, kunnen praktisch gezien twee bezorgdagen worden aangehouden.
Twee bezorgdagen: ‘Tegen de wet’
Professor economisch recht Hans Vedder noemt dit een spanningsveld. “De ongeregelde duur van het bezorgen pleit voor juridische houdbaarheid. Maar de verplichting van vijf dagen per week pleit hiertegen.” Universitair docent mededinging Jasper Sluijs benadrukt dat het voorstel van PostNL ‘niet conform de wet’ lijkt.
De toezichthouder, de Autoriteit Consument en Markt (ACM), deelt deze mening. In een brief aan minister Karremans van Economische Zaken merkt de ACM op dat de vermindering naar twee bezorgdagen niet is toegestaan onder de Europese wetgeving en zou leiden tot “structurele overtreding van de Europese Postrichtlijn en de Postwet”.
Alternatieve opties
De ACM biedt echter ook een juridische omweg aan, waarbij PostNL in de praktijk met twee bezorgdagen kan werken, maar op papier de vijf dagen kan behouden. Dit wordt een ‘D+1 prioriteitsproduct’ genoemd, waarbij met een speciale postzegel post binnen een dag kan worden bezorgd. PostNL bevestigt dat deze prioriteitsoptie komt met een aangepast tarief.
Echter, de betaalbaarheid van deze diensten blijft een probleem, omdat Europese regels vereisen dat post geleverd wordt tegen prijzen die voor alle gebruikers betaalbaar zijn.
Wat zijn betaalbare tarieven?
De essentie van betaalbaarheid blijft vooralsnog onduidelijk. De ACM stelt jaarlijks tariefgrenzen vast voor PostNL, dat het maximale bedrag bepaalt dat PostNL gemiddeld kan rekenen voor de verschillende UPD-diensten, zoals brieven en pakketten. Dit maakt het moeilijk om te bepalen wat de prioriteitszegel zal kosten, afhankelijk van de vraag naar deze dienst. PostNL laat weten dat dit nog niet definitief is en afhangt van de beslissingen van het ministerie.
Postbode zijn is niet meer wat het was: “Ik sla soms hele straten over.”