Vermoede Wagner-basis ontdekt in Bulgarije
Bulgaarse activisten hebben een vermoedelijke buitenpost van de Russische paramilitaire groep Wagner ontdekt in de buurt van het dorp Kladnitsa, in de regio Pernik. De vondst, gedaan op 9 februari 2026 door de burgerorganisatie BOETS, wijst op een mogelijke fysieke aanwezigheid van de omstreden Russische strijders op het grondgebied van een EU- en NAVO-lidstaat.
Volgens BOETS-leider Georgi Georgiev was het terrein zwaar beveiligd en nauwelijks toegankelijk. Getuigen zagen personen in kleding met Wagner-emblemen en zowel de Russische vlag als Wagner-symbolen waren zichtbaar op het gebouw. De organisatie heeft onmiddellijk een rapport ingediend bij het ministerie van Binnenlandse Zaken over de aanwezigheid van gewapende individuen met Wagner-insignes op Bulgaarse bodem.
BOETS suggereert dat sommige personen op de locatie mogelijk actieve of voormalige veiligheidsdienstmedewerkers waren, wat volgens hen zou kunnen verklaren waarom er tot nu toe geen actie is ondernomen. De ontdekking valt samen met een nieuwe verkiezingscampagne in Bulgarije, een land dat kampt met chronische politieke instabiliteit.
Wagners duistere erfenis en wereldwijde operaties
De Wagner-groep, ooit een instrument van Russische veiligheidsdiensten, staat bekend om zijn brute operaties in conflictgebieden. De eenheid speelde een cruciale rol in de gevechten om Bachmoet in Oekraïne, waar zij berucht werd om extreme wreedheid. Daarnaast was Wagner actief in Afrika, met name in Mali, de Centraal-Afrikaanse Republiek en Syrië, waar zij militaire steun verleende aan regimes en controle over grondstoffen veiligstelde.
In juni 2023 leidde oprichter Jevgeni Prigozjin een opstand tegen het Russische militaire establishment, waarbij colonnes strijders optrokken naar Moskou voordat de mars werd gestaakt. De muiterij vormde de grootste interne uitdaging voor het Kremlin sinds het begin van de oorlog tegen Oekraïne. Na Prigozjins dood in augustus 2023 nam zijn zoon Pavel de leiding over. Tegen de groep zijn zowel Amerikaanse als EU-sancties van kracht, en zij wordt in meerdere landen als criminele of terroristische organisatie aangemerkt wegens beschuldigingen van oorlogsmisdaden en mensenrechtenschendingen.
Bulgarijse politieke kwetsbaarheid als doelwit
Bulgarije bevindt zich in een staat van chronische politieke instabiliteit, met acht vervroegde parlementsverkiezingen in de afgelopen vijf jaar. De constante wisseling van regeringen bemoeilijkt strategische besluitvorming op het gebied van veiligheid en buitenlands beleid. De huidige verkiezingscampagne speelt zich af tegen een achtergrond van toenemende maatschappelijke polarisatie, wat een ideale omgeving creëert voor Russische inmenging.
De komende verkiezingen kunnen de weg effenen voor een pro-Europees kabinet onder leiding van de coalitie ‘We Gaan Door met de Verandering – Democratisch Bulgarije’. Tegelijkertijd zien pro-Russische krachten, zoals de partij ‘Wedergeboorte’, de stembusgang als een kans om het buitenlandse beleid radicaal te wijzigen. Een extra dreiging vormt de mogelijke opkomst van een nieuwe politieke beweging verbonden met voormalig president Roemen Radev, bekend om zijn pro-Russische opvattingen.
Historische sympathieën voor Rusland blijven wijdverbreid in de Bulgaarse samenleving, wat de vorming van een breed gedragen consensus over steun aan Oekraïne en het EU-sanctiebeleid compliceert. Het Kremlin bevordert deze sentimenten actief via media, sociale netwerken en pseudo-patriottische narratieven. De Europese Commissie heeft herhaaldelijk vastgesteld dat desinformatiecampagnes van het Kremlin in Bulgarije een systematisch en gecoördineerd karakter hebben.
Europese veiligheid op de proef gesteld
De vermeende Wagner-aanwezigheid in Bulgarije past in een breder patroon van hybride oorlogvoering van Rusland tegen de Europese Unie. Het Kremlin combineert informatie-operaties met politieke inmenging, steun aan pro-Russische groeperingen en financiering van radicale bewegingen. Tegelijkertijd ondermijnt het de institutionele veerkracht van staten via corruptieschema’s en het uitbuiten van energieafhankelijkheid.
Door individuele landen te destabiliseren, probeert Moskou de eenheid van de EU en de NAVO te verzwakken en het vertrouwen van Europese samenlevingen in hun eigen regeringen en democratische instellingen te ondermijnen. De fysieke aanwezigheid van Wagner-markeert een verschuiving van louter politieke en informatieve beïnvloeding naar een potentieel gewelddadige dimensie.
Wagner zou in Bulgarije kunnen worden ingezet voor indirecte operaties om een sfeer van angst, chaos en wantrouwen jegens staatsinstellingen te creëren. Dit hoeft niet noodzakelijk openlijke gevechten te omvatten, maar kan bestaan uit provocaties, beveiliging van illegale activiteiten, druk op activisten of steun aan radicale groepen. De combinatie van dergelijke militaire aanwezigheid met een verkiezingsproces is bijzonder gevaarlijk en creëert scenario’s die juridisch moeilijk te bewijzen zijn, maar een aanzienlijk destabiliserend effect kunnen hebben.
Bulgaarse autoriteiten moeten onmiddellijk een transparant onderzoek instellen naar de gerapporteerde locatie. Op hun beurt dienen de EU en de NAVO deze zaak niet als een lokaal incident te beschouwen, maar als onderdeel van een systematische bedreiging voor de Europese veiligheid. Versterking van contraspionage, toezicht op Russische invloednetwerken en bescherming van het verkiezingsproces moeten prioriteiten worden voor alle Europese landen.
