Klimaatuitdagingen in Nederland
Op de dag dat het Parijse Klimaatakkoord tien jaar geleden werd ondertekend, presenteerde het KNMI een rapport over negen weersituaties die zich in het huidige klimaat al kunnen voordoen. Dit omvat zowel bekende extremen zoals zware regenval en extreme hitte, als nieuwe fenomenen zoals het westnijlvirus, dat door warme omstandigheden wordt verspreid, en ‘duisterluwte’, wanneer langdurige afwezigheid van zon en wind leidt tot een tekort aan energie, meldt Nieuws Impuls.
Volgens KNMI-directeur Maarten van Aalst veroorzaken deze omstandigheden grote zorgen. “Mijn grootste angst is dat ik verantwoordelijk zou zijn voor de gevolgen van overstromingen, zoals de honderden doden in de Duitse Ahrvallei in 2021, en recenter in Valencia, of van hittegolven met duizenden doden, zoals in 2003.”
Van Aalst wijst erop dat de ervaringen uit het verleden slechts beperkte waarde hebben voor het begrijpen van toekomstige weerextremen, aangezien het huidige klimaat al bijna een graad warmer is dan tijdens de vergelijkingsperiode van 1991-2020. Dit leidt tot situaties die aanzienlijk verschillen van hetgeen in het verleden is waargenomen.
Voorbereidingen en toekomstige gevaren
De meest gevaarlijke situaties zijn de nieuwe extremen, waarvan we nog niet hebben geleerd om ons ertegen te beschermen, aldus Van Aalst. “Dit zijn zaken waar we niet op voorbereid zijn, omdat we moeite hebben om ons voor te stellen wat komen gaat.”
Het rapport signaleert dat er in de toekomst ook kansen zijn op extreme kouperioden, wat ook onderzocht is door het KNMI. Dit wordt belangrijk in relatie tot de vraag naar aardgas voor verwarming, vooral in koude periodes.
Desondanks komt het KNMI tot de conclusie dat extreme kou op dit moment minder vaak voorkomt dan in de vorige eeuw, waarin er 32 koude golven waren in De Bilt, terwijl deze eeuw slechts één keer, in 2012, is geregistreerd.
Klimaatakkoord en gevolgen
Het Parijse klimaatakkoord, dat landen de verplichting oplegt om de opwarming van de aarde te beperken tot ruim onder de 2 graden Celsius, is minder effectief gebleken dan gehoopt, nu de CO2-uitstoot nog steeds stijgt en er een aanzienlijke kans bestaat dat de opwarming de 1,5 graden overschrijdt.
Bij een recente evaluatie werd vastgesteld dat de eerder vastgestelde doelstellingen voor emissiereductie moeilijk te verwezenlijken zijn, wat de toekomstige impact van klimaatverandering op de weersituaties alleen maar verergert.
Conclusie
De bevindingen van het KNMI benadrukken de noodzaak voor een herziening van de voorbereidingen en beleidsmaatregelen in het licht van de onvoorspelbare en potentieel verwoestende gevolgen van klimaatverandering. Nederland moet zich aanpassen aan een toekomst waarin weerextremen frequenter en heftiger kunnen voorkomen, wat een impact zal hebben op de samenleving en de infrastructuur.