Aanstaand premier Jetten presenteerde ‘een land vol vertrouwen en energie’, gericht op het ‘bouwen aan vooruitgang’. Hij benadrukte het belang van lange-termijninvesteringen en de noodzaak om de politiek in beweging te brengen. “We brengen de politiek in beweging met de moed om over onze partijschaduw heen te stappen”, meldt Nieuws Impuls.
Schrappen in bezwaarprocedures
Een van de belangrijkste prioriteiten van de minderheidscoalitie is het versnellen van de bouw van betaalbare woningen in nieuwe wijken en steden. Dit moet gebeuren door het schrappen van regels, vergunningen en procedures, waarbij bezwaarprocedures worden ingekort. ‘Er komt één beroepsgang, met vaste uitspraaktermijnen en beperkte mogelijkheden om bouw stil te leggen,’ aldus de coalitie.
De drempels voor bezwaar en beroep worden verhoogd. Een landelijke regeling voor het vooraf regelen van nadeelcompensatie en planschade moet zorgen voor een snellere afhandeling. De drie samenwerkende partijen willen afspraken maken met gemeenten om de ambtelijke capaciteit voor vergunningverlening te vergroten.
Simpeler regels voor splitsen en transformeren
Met de jaarlijkse Vereenvoudigingswet beoogt de coalitie een structurele vereenvoudiging van wetten en regels, met de focus op woningbouw. Dit omvat onder andere simpelere regels voor optoppen en splitsen, waar mogelijk zonder vergunning. Gemeenten zullen verplicht worden om helder beleid op te stellen over de omstandigheden waaronder ontwikkelaars aanpassingen mogen doen.
Minder beleidsruimte voor gemeenten
De coalitie wil het woningdelen en het verhuren van woningen in kamers vergemakkelijken. Gemeenten kunnen alleen in zwaarwegende gevallen beperkingen opleggen aan ‘verkamering’. Aanpassingen in de wet moeten ook het verhuren van familie- en mantelzorgwoningen vergunningsvrij maken.
Gemeenten worden aangespoord om bovenwettelijke eisen in de bouw te schrappen, terwijl provincies natuurregels moeten uniformeren. Het Besluit bouwwerken leefomgeving wordt vereenvoudigd om onnodige bouwvoorschriften te bekorten.
Minstens 30 grootschalige bouwlocaties
De plannen omvatten minstens 30 grootschalige nieuwbouwlocaties van nationaal belang, waaronder nieuwe wijken en steden. De aanpak is integraal, waarin wonen, werken, bereikbaarheid en groen samen worden ontwikkeld. De rijksoverheid zal meer regie voeren in ruimtelijke ordening en gemeenten belonen voor het overtreffen van woningbouwdoelen.
Kwart betaalbare koop
De focus ligt op snel en haalbaar bouwen met overheidsgeld dat zowel betaalbaar huren als kopen ondersteunt. Bij nieuwe woondeals streeft men naar 2/3 betaalbare woningen, waarvan 30% sociale huur en 25% betaalbare koop. Dit kan per regio verschillen, waarbij ook in dure regio’s zoals de Randstad meer gebouwd moet worden.
Corporaties
D66, CDA en VVD beogen een verbeterde financiële positie voor corporaties en private verhuurders om de bouwcapaciteit te vergroten. Corporaties zullen jaarlijks een kwart miljard ontvangen, oplopend tot € 325 miljard op jaarbasis.
Een jaarlijkse inkomenstoets voor huurders moet de doorstroming bevorderen en er worden afspraken gemaakt over ‘passende huurgelden’. Ook komt er een vermogenstoets voor nieuwe instroom in de sociale huursector.
Fastlane voor prefab
De partijen willen door harmonisering van lokale regels prefab-woningen sneller en betaalbaarder maken. Vergunningverlening voor herhaalbare bouwconcepten zal via een fastlane gebeuren.
Generatiegericht
Het bouwen van levensloopbestendige woningen voor ouderen wordt gestimuleerd, samen met plannen voor een ‘doorstroombank’ voor ouderen. Voor jongeren worden meer gedeelde woonvormen ontwikkeld om eenzaamheid te bestrijden.
Actiever voorkeursrecht toepassen
Ondanks beperkingen in lokale eisen, worden gemeenten aangemoedigd om actief grondbeleid te voeren en grond tegen redelijke prijzen aan te kopen. Dit gebeurt onder andere via een sterker en actiever voorkeursrecht voor woningbouw.
Hypotheekrenteaftrek toch buiten schot
De hypotheekrenteaftrek zal, ondanks eerdere plannen, niet worden aangepast. Dit is een resultaat van de impact van de VVD in de coalitie.
Overdrachtsbelasting omlaag
De overdrachtsbelasting voor particuliere woningkopers die gaan verhuren, wordt verlaagd van 8% naar 7%, wat structureel € 84 miljoen per jaar kost.
Netcongestie
De coalitie beoogt maatregelen tegen netcongestie, waaronder prikkels in nettarieven en een Crisiswet Netcongestie voor snellere vergunningprocedures. Ook zal de overheid een actievere rol spelen in het uitrollen van warmtenetten.