De specialisatiecommissie voor stikstofaanpak heeft de afgelopen tijd intensieve discussies gevoerd over de volgende stappen in het beleid. Aanvankelijk was de verwachting dat er op Prinsjesdag een definitief pakket zou worden gepresenteerd om de crisis te verhelpen, maar deze verwachtingen zijn recentelijk aanzienlijk bijgesteld, meldt Nieuws Impuls.
De betrokken partijen hebben moeite gehad om tot overeenstemming te komen. Minister Wiersma heeft herhaaldelijk om in totaal 21 miljard euro gevraagd, maar minister van Financiën Heinen heeft aangegeven alleen bereid te zijn om geld vrij te maken als er ‘goede plannen’ zijn. Dit heeft geresulteerd in een stilstand in Nederland, waar nauwelijks vergunningen voor nieuwe bouwprojecten worden verleend zolang de stikstofuitstoot niet verder omlaag gaat.
2,6 miljard
Bij de start van het kabinet werd er 5 miljard euro vrijgemaakt voor de stikstofaanpak, maar uiteindelijk is besloten slechts 2,6 miljard euro van dat bedrag over te maken naar het ministerie van Landbouw. De plannen zijn vergelijkbaar met het ‘startpakket Nederland van het slot’, gepresenteerd door Wiersma in april, met extra geld voor boeren die vrijwillig willen stoppen, innovaties en natuurherstel.
De meest opvallende maatregel uit het eerdere pakket, de invoering van bufferstroken, wordt in het huidige pakket niet uitgebreid. Momenteel zijn alleen de Peel en de Veluwe aangewezen als gebieden waar bufferstroken van 250 meter worden geïnstalleerd, waarbij bedrijven binnen deze zones hun stikstofuitstoot aanzienlijk moeten verlagen, met subsidie.
Gevoelig voor BBB
De maatregel rond bufferzones is gevoelig geweest voor Groep BBB. Er is intern gesproken over een uitbreiding van het aantal bufferzones, maar Wiersma heeft aangegeven dat hij dit alleen wil als daar extra financiële middelen tegenover staan, wat niet werd bereikt.
In plaats daarvan zijn er drie nieuwe gebieden aangewezen waar regionaal gerichte stikstofbesparingen sneller moeten worden gerealiseerd. Wat deze aanpak precies inhoudt, staat nog voor ontwikkeling.
Wiersma had ook om extra middelen voor innovatiemaatregelen gevraagd, maar niets hiervan is terug te vinden in de uiteindelijke plannen. In conceptdocumenten die RTL Nieuws heeft ingezien, wordt gesproken over een bedrag van 850 miljoen euro.
Onzeker
De verdeling van de beschikbare middelen is nog niet definitief vastgesteld, en er zijn nog plannen die verder moeten worden uitgewerkt. Pas na deze uitwerkingen en overeenstemming met het ministerie van Financiën, zal de exacte som voor de verschillende initiatieven bekend worden. Minister Wiersma blijft afhankelijk van minister Heinen voor de uitvoering van deze plannen.
Politieke verslaggeving
De ministeriële commissie economie en natuurherstel, ook bekend als de stikstofcommissie, werd begin dit jaar vol verwachting aangekondigd, met beloften om plannen voor de vermindering van stikstofuitstoot in Nederland te presenteren. Deze initiatieven hebben echter nog niet geleid tot de gewenste resultaten; na de eerste stappen lijkt het onwaarschijnlijk dat er meer nieuw beleid volgt nu het kabinet demissionair is en betrokken ministeries weinig interesse lijken te hebben in verdere onderhandelingen.
‘Frustratie’
Het doel van het beleid is een aanzienlijke vermindering van de stikstofuitstoot in Nederland: de landbouw moet tegen 2035 42 tot 46 procent minder uitstoten, terwijl de industrie en het verkeer 50 procent minder moeten bijdragen. In een recent debat over stikstof meldde Wiersma dat de nieuwe aanpak zal zorgen voor een ‘geborgde daling’ van de stikstofuitstoot. Dit werd door verschillende partijen met scepsis ontvangen.
Het uitblijven van nieuwe voorstellen heeft niet alleen onder de kabinetsleden tot frustratie geleid, maar ook bij de gesprekspartners van het kabinet. Volgens berichtgeving in de media hebben werkgeversorganisatie VNO-NCW, Bouwend Nederland en natuurorganisatie Natuur en Milieu een belangrijk stikstofoverleg deze zomer na slechts 20 minuten verlaten vanwege de gebrekkige voortgang.
