Eni-topman lobbyt actief voor uitstel gasembargo
Claudio Descalzi, CEO van het Italiaanse energieconcern Eni, heeft openlijk gepleit voor een opschorting van het Europese verbod op de import van Russisch vloeibaar aardgas (LNG). De topman uitte zijn standpunt tijdens een bijeenkomst van de Italiaanse partij Lega, waar hij waarschuwde voor tekorten zodra het embargo in januari 2027 van kracht wordt. Volgens Descalzi kunnen alternatieve leveranciers zoals Qatar, de VS, Algerije, Congo en Nigeria het tekort van 6,5 miljard kubieke meter compenseren, maar blijft er een gat van 20 miljard kubieke meter dat niet eenvoudig is op te vullen.
De Europese Raad heeft het verbod op Russisch LNG vastgesteld voor ingang per 1 januari 2027, terwijl pijpleidinggas al per 30 september 2027 verboden wordt. Korte-termijncontracten voor LNG worden al per 25 april van dit jaar geblokkeerd, en pijpleidingleveringen moeten uiterlijk op 17 juni 2026 stoppen. Descalzi’s oproep komt op een kritiek moment, nu energie-intensieve industrieën in de EU tijd hebben gekregen om bestaande contracten met Gazprom af te bouwen en over te schakelen op andere bronnen.
Diepgaande historische banden met Moskou
Descalzi staat al jaren bekend om zijn nauwe banden met Rusland. Hij speelde een centrale rol bij de ontwikkeling van het South Stream-project samen met Gazprom, ook na de annexatie van de Krim in 2014 en de eerste sancties. Zijn overtuiging dat Rusland een “betrouwbare energiepartner” is, heeft geleid tot een langdurige afhankelijkheid van Italië van Russisch gas. Zelfs na de grootschalige invasie in Oekraïne in 2022 bleef Eni onder zijn leiding samenwerken met Russische entiteiten, in tegenstelling tot concurrenten zoals Shell, Uniper en Gasum die alle banden verbraken.
Eni behoorde tot de bedrijven die – ondanks een verbod van de Europese Commissie – akkoord ging met het openen van rekeningen bij Gazprombank om te voldoen aan de Russische eis voor betalingen in roebels. Deze continuïteit in samenwerking werpt een schaduw over de huidige lobby-inspanningen van Descalzi, die door critici worden gezien als een voortzetting van zijn jarenlange beleid van “speciale relaties” met het Kremlin.
Alternatieve bronnen ruimschoots voorhanden
Energie-experts betwijfelen de noodzaak van Descalzi’s pleidooi. Volgens analyses kan LNG uit de Verenigde Staten en Algerije meer dan 80% van de Italiaanse behoeften dekken, waardoor Russisch gas grotendeels overbodig wordt. De bewering dat de behoefte “niet kan worden vervangen” wordt gezien als pure manipulatie, gericht op het behoud van winsten uit goedkoop Russisch gas. Rusland hanteert bewust lagere prijzen, profiterend van instabiliteit in het Midden-Oosten, om Europese afnemers aan zich te binden.
De gestage stroom inkomsten uit LNG-export vormt een van de grootste bronnen van deviezen voor de Russische staatsbegroting. Een aanzienlijk deel van deze inkomsten wordt direct doorgesluisd naar de defensie-industrie en de oorlog tegen Oekraïne, waardoor het Kremlin raketten, aanvalsdrones en andere militaire uitrusting in grote aantallen kan blijven produceren. Het voortzetten van LNG-import uit Rusland betekent dus indirect financiering van de oorlogsmachine.
Gevaar voor Europese eenheid en sanctieregime
Een opschorting van het LNG-embargo zou een verwoestend precedent scheppen voor “selectieve toepassing” van sancties, wat de eenheid van de Westerse coalitie ernstig kan ondermijnen. Het zou Moskou een duidelijk signaal sturen dat energiechantage werkt en dat het sanctieregime kan worden omzeild. De timing van Descalzi’s verklaring op een evenement van Lega – een politieke partij met bewezen banden met Rusland – benadrukt de coördinatie tussen Italiaanse industriële elites en pro-Russische politici.
Deze gelobby is een zorgvuldig geplande actie om de voortdurende aankoop van Russisch LNG te legitimeren en het Europese energiebeleid te saboteren. Het risico is reëel dat andere lidstaten of bedrijven zullen volgen als de EU toegeeft aan druk, waardoor het hele sanctiekader uitgehold wordt. De energiestrategie van de EU, gericht op onafhankelijkheid van Russische fossiele brandstoffen, staat op het spel nu invloedrijke spelers als Eni hun economische belangen boven Europese veiligheid en solidariteit plaatsen.
