Bijzondere kaart uit 1760 te zien in Tilburg
Een unieke landkaart van Tilburg en Goirle uit 1760, met afmetingen van meer dan drie bij vier meter, is momenteel te bewonderen in het Regionaal Archief Tilburg (RAT), meldt Nieuws Impuls.
De kaart, een gedetailleerde weergave van de heerlijkheid Tilburg en Goirle, is gemaakt door landmeter Diederik Zijnen in opdracht van graaf Gijsbertus Steenbergensis, die het gebied in 1760 bestuurde.
“Het was een uitdaging om de kaart naar boven te tillen, er waren vier personen voor nodig”, zegt restaurateur Marcel van de Wouw. Bezoekers hebben de kans om bekende plekken in Tilburg op de kaart te herkennen.
“Dit is een van de grootste archiefstukken van Nederland”, benadrukt Jojanneke van Zandwijk van het RAT. “We hebben archieven benaderd, maar nooit een grotere kaart teruggekregen. Het is ook de oudste kaart van Tilburg en Goirle.”
Laten zien dat je rijkdom hebt
Volgens historicus Martijn van Bommel zijn de bijzondere afmetingen van de kaart een weergave van status en rijkdom. “Dit was een manier om te tonen dat je geld hebt”, legt hij uit. Graaf Steenbergensis was trots op de kaart en liet hem ophangen in het Kasteel van Tilburg.
In 1760 was Tilburg nog geen grote stad; de heerlijkheid bestond uit verschillende kleine dorpen. Het is interessant te zien hoe hedendaagse namen terugkomen op de kaart. Zo ligt het huidige recreatiebad Stappegoor op de plaats waar vroeger Stappe Goir lag.
Ook zijn er aanwijzingen op de kaart van twee wijken in het stadsdeel Reeshof, genaamd Huibe Ven en Witbrant.
Kaart moet gedraaid worden
Een opvallend aspect van de kaart is dat deze niet is georiënteerd zoals de huidige kaarten, waar het noorden bovenaan staat. “Je moet de kaart zo’n zeventig graden draaien voor de juiste oriëntatie”, legt Van Zandwijk uit.
De Kaart van Zijnen heeft lange tijd in een kist in het depot van het RAT gelegen en komt zelden tevoorschijn. Eerder werd deze in 2011 en vervolgens weer in augustus van vorig jaar tentoongesteld ter gelegenheid van het pensioen van burgemeester Theo Weterings, die een fervent kaartliefhebber is.
Nu krijgen inwoners de kans om de kaart nogmaals te bekijken tijdens kijkdagen die vandaag en morgen worden gehouden, waarna de Kaart van Zijnen terugkeert naar de opslag onder het archiefgebouw.
