Het jaarlijkse belastingplan is dit najaar uitgelopen op een zware coalitiecrisis over een amendement van Pro en Volt. Coalitiepartijen D66 en CDA steunen de aanpassing, maar coalitiegenoot VVD verzet zich er fel tegen.
De ruzie draait om een klein onderdeel van het belastingplan, maar politiek is de impact groot. Volgens de VVD is het plan zonder hun instemming tot stand gekomen, en de partij zegt te zijn overvallen door de gang van zaken.
De liberalen noemen de voorgestelde lastenverzwaring voor vermogenden en ondernemers schadelijk voor de economie en voor het vestigings- en investeringsklimaat. Het belastingplan gaat over zo’n 500 miljard euro aan inkomsten voor volgend jaar en werd op Prinsjesdag gepresenteerd, waarna het nog in beide Kamers moet worden besproken en in stemming gebracht.
De voorgestelde wijziging verschuift 1 miljard euro van de inkomstenbelasting naar de vermogensbelasting. Wie in een jaar meer dan 60.000 euro verdient met vermogen, zou dan 38,5 procent gaan betalen in plaats van 36 procent.
Dat moet 221 miljoen euro opleveren. Het inperken van papieren schenkingen levert volgens de berekeningen 274 miljoen euro op, en meer ondernemers zouden in de hogere schijf van box 2 terechtkomen, goed voor 93 miljoen euro extra.
Het grootste deel van de dekking, 412 miljoen euro, moet komen uit het schrappen van bestaande belastingvoordeeltjes voor vermogenden. Een voorbeeld maakt de verhoging klein in individuele termen: iemand met een vermogen van 1 miljoen euro en een rendement van 80.000 euro zou 29.000 euro belasting betalen in plaats van 28.800 euro, een verschil van 200 euro per jaar.
De discussie raakt aan een al langer lopend debat over de belasting van vermogen in box 3, maar de actuele crisis draait vooral om de vraag wie meer moet betalen en hoe dat amendement ineens op tafel kwam.
Ook buiten Den Haag klinkt kritiek op de manier waarop de kwestie is neergezet. PwC-hoofdeconoom Barbara Baarsma zei in Spraakmakers: “Het ondernemersklimaat is veel breder dan dat. Door het te verengen naar belastingmaatregelen doe je de werkelijkheid geweld aan”.
VNO-NCW en MKB-Nederland schrijven dat ondernemers dringend behoefte hebben aan stabiliteit. Marieke Blom, hoofdeconoom bij ING, noemde de miljoenen aan belastingen een politieke crisis onwaardig en zei: “Het is meer symbolisch dan dat ik denk dat hiermee de economische toekomst van Nederland wordt bepaald.”
