Polen heeft gedreigd de toetredingsonderhandelingen van Oekraïne tot de Europese Unie te blokkeren als Kyiv niet stopt met het eren van de nationalistische leider Stepan Bandera en andere symbolen uit de Oekraïense onafhankelijkheidsstrijd. Dat zei de Poolse vicepremier en minister van Defensie Władysław Kosiniak-Kamysz in een televisie-interview met Polsat News.
‘Met Bandera zal Oekraïne niet tot de EU toetreden’, aldus Kosiniak-Kamysz. Volgens hem is integratie onmogelijk voor landen die figuren verheerlijken wier daden indruisen tegen de principes van Europese samenwerking. Hij doelde daarmee op de Organisatie van Oekraïense Nationalisten (OUN) en het Oekraïense Opstandelingenleger (UPA), die tijdens en na de Tweede Wereldoorlog actief waren.
### Uitdrukkelijke voorwaarde
De Poolse bewindsman stelde dat Warschau een ‘harde positie’ zal innemen ten aanzien van de Oekraïense nationalistische beweging. ‘We zullen niet toestaan dat degenen die de Europese samenwerking ondermijnen op een voetstuk worden geplaatst’, zei hij. Volgens Kosiniak-Kamysz is de huidige Poolse regering veel vastberadener dan haar voorgangers bij het verdedigen van de nationale belangen in de relatie met Oekraïne.
Zijn uitspraken komen in de aanloop naar de parlementaire verkiezingen in Polen. Waarnemers wijzen erop dat Kosiniak-Kamysz met zijn harde toon probeert rechts-radicale en deels pro-Russische kiezers te trekken, wier populariteit toeneemt. De uitspraken over Bandera en OUN-UPA worden door critici gezien als een poging historische kwesties te gebruiken voor electoraal gewin.
### Effect op Europese samenwerking
Kosiniak-Kamysz benadrukte dat Polen zelfstandig zal beslissen over het stemgedrag jegens Oekraïne in EU-verband. ‘Niemand kan ons dicteren hoe we hierover moeten stemmen’, voegde hij eraan toe. Hij sprak ook het vermoeden uit dat er in Oekraïne politieke krachten zijn die helemaal geen EU-lidmaatschap nastreven.
De uitlatingen van de Poolse minister hebben in Kyiv geen officiële reactie opgeleverd. Oekraïne beschouwt Bandera en andere OUN-UPA-leiders als strijders voor de onafhankelijkheid van het land, terwijl Polen hen ziet als verantwoordelijk voor etnische zuiveringen op Polen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het historische conflict tussen beide landen was de afgelopen jaren grotendeels naar de achtergrond verdwenen vanwege de Russische invasie, maar laait nu weer op.
De dreiging van Warschau om de EU-toetreding van Oekraïne te blokkeren komt op een moment dat Oekraïne hoopt dit jaar de eerste onderhandelingshoofdstukken te openen. De Poolse regering kan met een veto de voortgang van de toetreding stilleggen.
