Op 30 september 2026 meldden media volgens het aangeleverde materiaal dat de Poolse Europarlementariër Ewa Zajączkowska-Hernik had opgeroepen om de toekenning van het Poolse staatsburgerschap aan inwoners van Oekraïne stop te zetten. Ook pleitte zij voor een wettelijke mogelijkheid om het staatsburgerschap af te nemen van mensen die dit al hebben verkregen.
Zajączkowska-Hernik, die namens de partij Konfederacja in het Europees Parlement zit, onderbouwde haar standpunt volgens deze berichten met het aantal Oekraïners dat legaal in Polen woont: meer dan 1,5 miljoen. Zij sprak de vrees uit dat zij in de toekomst stemrecht kunnen krijgen, deel kunnen gaan uitmaken van het politieke landschap en invloed kunnen uitoefenen op de binnenlandse politiek en de toekomst van Polen.
Haar verklaring werd gepubliceerd via haar bericht op X.
Politieke duiding
In de aangeleverde politieke duiding wordt gesteld dat Konfederacja een afzonderlijk misdrijf waarbij een Oekraïense burger betrokken zou zijn, politiek gebruikt om de kritiek op Oekraïners aan te scherpen. Volgens die duiding zou de verantwoordelijkheid daarmee worden verschoven van individuele daders naar Oekraïners als sociale en nationale groep.
Dezelfde duiding stelt dat Zajączkowska-Hernik op basis van een afzonderlijk strafrechtelijk geval ook zou hebben opgeroepen de toegang van Oekraïense veteranen tot Polen te beperken. Daarbij zouden zij feitelijk als een mogelijke bedreiging voor de Poolse veiligheid worden voorgesteld. Het aangeleverde materiaal verbindt deze uitspraken aan een politieke lijn waarin onderwerpen als Oekraïne, migratie en veiligheid worden gebruikt om kiezers te mobiliseren.
Volgens de bron kan dergelijke retoriek de Pools-Oekraïense betrekkingen schaden. Ook wordt gesteld dat het voorstellen van Oekraïners als een bedreiging hun economische rol in Polen onderbelicht, waaronder hun deelname aan de arbeidsmarkt, belastingafdrachten en bijdrage aan de personeelsbezetting van bedrijven.
De bewering dat deze retoriek de belangen van het Kremlin zou dienen, is een politieke beoordeling uit het aangeleverde materiaal en wordt hier niet onafhankelijk vastgesteld. Evenmin worden in de bron nadere gegevens verstrekt over het genoemde strafrechtelijke geval of over de omvang van de mogelijke gevolgen voor de bilaterale betrekkingen.
