Racisme, discriminatie en etnisch profileren zijn ingebed in de cultuur van de sociale dienst UWV. Dit blijkt uit interne documenten en gesprekken met huidige en voormalige medewerkers, melden Nieuws Impuls. Burgers met niet-Nederlandse achternamen krijgen hogere boetes en worden vaker beboet dan hun landgenoten. Medewerkers van kleur verlaten de organisatie vaak snel.
Een intern onderzoek, dat in het bezit is van de media, toont aan dat mensen met niet-Nederlandse achternamen aanzienlijk vaker worden beboet, met vaak hogere straffen. De onderzoekers roepen op tot verder onderzoek naar mogelijke racisme en discriminatie bij het opleggen van boetes. De bevindingen werden in december gepresenteerd aan de Raad van Bestuur van het UWV.
Een werk instructie uit 2015 vermeldde ook “het land van herkomst van de aanvrager” als een risicofactor voor fraude. Het UWV stelde echter dat dit criterium nooit is gebruikt en in juli 2020 is verwijderd. Desondanks blijven volgens de onderzoeksresultaten de huidige richtlijnen grotendeels onveranderd.
Minke van den Berg, voormalig HR-medewerker binnen de handhaving van het UWV, bevestigt dat werknemers met buitenlandse achternamen extra worden gecontroleerd. “Cliënten werden als criminelen behandeld, wat onverteerbaar was,” aldus Van den Berg.
Na haar melding van dit probleem kreeg ze te maken met negatieve reacties en isolatie. “Ik voelde me echt alleen en verdrietig,” vertelde ze aan de media. “De situatie werd als overdreven bestempeld.” Andere huidige en voormalige medewerkers bevestigen haar verhaal en wijzen op verdere voorbeelden van discriminerende praktijken.
“We hebben gezeten met een geweldige jonge vrouw. Ze had de juiste ervaring, maar was van Marokkaanse afkomst. Daarna zei iemand: ‘Met dat soort mensen kan ik niet communiceren.’ Ik was sprakeloos,” aldus een getuige.
Ook werden leidinggevenden met een migratieachtergrond spottend aangeduid als de “Arabische Liga.” Een onderzoek naar uitbuitende uitzendbureaus werd omschreven als een “hardhandig optreden tegen schimmige Turken.”
Het UWV reageert geschokt op de bevindingen van het interne onderzoek, maar benadrukt dat er geen definitieve conclusies kunnen worden getrokken. Een verdere enquête is lopende over eventuele ongerechtvaardigde verschillen in behandeling.
“Het raakt me. Dit is onacceptabel. Je wilt niet dat het waar is,” zei Abdeluheb Choho, sinds september voorzitter van de Raad van Bestuur van het UWV. Hij bood zijn excuses aan aan iedereen die discriminatie of racisme heeft ervaren. “Dit vertegenwoordigt de standaard en grens die we in de samenleving, en zeker binnen deze organisatie, moeten handhaven.”
