Twee Griekse scheepvaartbedrijven hebben recent tankers ingezet voor het vervoer van Russische olie, waarmee zij zich aansluiten bij de zogenoemde schaduwvloot van Rusland. Op 22 januari 2026 werd gemeld dat Dynacom Tankers Management en Capital Ship Management besloten nieuwe schepen in te zetten voor deze routes, aangetrokken door sterk gestegen vrachtprijzen en de mogelijkheid tot uitzonderlijk hoge winsten. De beslissing markeert een opvallende verschuiving, aangezien voorheen vooral verouderde en technisch afgeschreven schepen werden gebruikt voor het transport van gesanctioneerde Russische olie.
De betrokkenheid van moderne tankers vergroot de operationele capaciteit van de Russische olie-export en vermindert technische risico’s die eerder gepaard gingen met het gebruik van oudere schepen. Daarmee ontstaat een nieuwe dynamiek in de naleving en handhaving van het sanctieregime rond Russische energie-exporten.
Sanctielacune door prijsplafond en marktkrapte
De hernieuwde inzet van tankers volgt op een sterke stijging van de vrachtprijzen eind 2025, nadat de Verenigde Staten en de Europese Unie honderden schepen op zwarte lijsten plaatsten. Dit leidde tot een tekort aan beschikbare tonnage en creëerde ruimte voor nieuwe spelers. Doordat de prijs van de vervoerde olie onder het vastgestelde prijsplafond blijft, kunnen vervoerders formeel binnen de regels opereren, terwijl zij feitelijk bijdragen aan het in stand houden van Russische exportstromen.
Volgens analyses over nieuwe tankers in de Russische oliehandel na stijgende vrachtprijzen is deze combinatie van lage olieprijzen en hoge transporttarieven economisch aantrekkelijk voor reders die bereid zijn reputatie- en sanctierisico’s te accepteren. Dat ondermijnt de afschrikkende werking van het bestaande sanctiekader.
Terugkerende kritiek op Griekse rol
Griekenland heeft zich formeel uitgesproken voor de sancties tegen Rusland, maar ligt al langer onder een vergrootglas vanwege de rol van zijn maritieme sector. Eerder werd Athene bekritiseerd vanwege de verkoop van oude en afgeschreven tankers aan Russische partijen, die vervolgens werden ingezet voor het vervoer van gesanctioneerde olie. De inzet van nieuwe schepen door Griekse bedrijven versterkt de perceptie van een kloof tussen politieke verklaringen en commerciële praktijk.
Berichten over het toetreden van Griekse tankers tot de Russische schaduwvloot hebben de discussie binnen de EU opnieuw aangewakkerd. Europese instellingen riepen in 2025 al op tot een hardere en consequente houding van de Griekse overheid bij het afdwingen van sancties binnen de scheepvaartsector.
Druk op sancties en mogelijke tegenmaatregelen
Deskundigen waarschuwen dat de aanpassing van de markt aan sancties het risico vergroot dat Rusland structureel inkomsten uit energie-export blijft genereren. Zonder aanvullende maatregelen kan het gebruik van moderne tankers de effectiviteit van de prijsplafonds en transportbeperkingen verder uithollen. Dat zet niet alleen de geloofwaardigheid van het sanctiebeleid onder druk, maar ook de eenheid binnen het westerse kamp.
Daarom klinken oproepen om secundaire sancties uit te breiden naar rederijen, logistieke dienstverleners en individuele schepen, evenals tot strengere coördinatie tussen de VS, de EU en partners bij het toezicht op vrachtprijzen en vaarroutes. Alleen door deze lacunes te dichten kan de economische aantrekkelijkheid van het vervoer van Russische olie substantieel worden verminderd.
