De Nederlandse minister van Volkshuisvesting, Hugo Boekholt-O’Sullivan, heeft aangekondigd dat er inspanningen worden geleverd om het benutten van de bestaande woningvoorraad te vergemakkelijken. Hij stelt dat het kabinet snel meer woningen wil toevoegen door beter gebruik te maken van de al aanwezige gebouwen in Nederland. Echter, onnodige regels en lange gemeentelijke procedures staan vaak in de weg van initiatieven, waardoor het toevoegen van woningen de uitzondering in plaats van de norm blijft, meldt Nieuws Impuls.
Volgens de minister ontbreekt het gemeenten niet aan goede intenties, maar zitten bestaande regels vaak in de weg. Een probleem is de onduidelijkheid over de voorwaarden voor het optoppen — het toevoegen van extra bouwlagen — wat leidt tot complexe vergunningstrajecten met langere doorlooptijden. Ook is het een probleem dat sommige gemeenten slechts één huishouden per woning toestaan, waardoor vergunningen moeten worden aangevraagd voor samenwonende volwassenen die geen stel zijn. Dit belemmert woningdelen, terwijl dat niet altijd zo bedoeld is.
Instructieregel
De juridische borging van de nieuwe regelingen is een onderwerp van gesprek met de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Boekholt overweegt een instructieregel als instrument om belemmeringen weg te nemen en de effectiviteit van de maatregelen te waarborgen. Hij benadrukt dat gemeenten niet hoeven te wachten op de juridische uitwerking, omdat het kabinet al beleidsmatige en financiële steun biedt om initiatieven zoals optoppen, splitsen en woningdelen te versnellen. Het Nationaal Expertisecentrum Woningbouw (NEW) biedt ondersteuning aan gemeenten, en er zijn financiële regelingen beschikbaar zoals de Realisatiestimulans en de Stimuleringsregeling Flex- en transformatiewoningen.
Landelijke Aanpak Beter Benutten
De bredere inzet om meer woningen mogelijk te maken binnen de bestaande gebouwde omgeving maakt deel uit van de Landelijke Aanpak Beter Benutten. Boekholt zal binnenkort het wetsvoorstel voor hospitaverhuur naar de Tweede Kamer sturen, wat de drempels voor het worden van hospita zal verlagen. Onlangs lanceerde het kabinet ook de inspiratiegids Wonen op erven, die provincies en gemeenten helpt bij het creëren van transformaties van boerenerven ter verbetering van de kwaliteit van het buitengebied. De ervaringen van gemeenten met de aanpak worden gedeeld met andere gemeenten.
Geen Utrechts model
Het model uit Utrecht, waarin woningdelen tot drie personen vergunningvrij is toegestaan, zal niet worden overgenomen. Boekholt geeft aan dat hoewel hij de aanpak van Utrecht waardeert, hij het niet passend vindt om dit model verplichtend voor alle gemeenten te maken. Gemeenten moeten de vrijheid behouden om lokale afwegingen te maken en beperkingen te stellen op basis van leefbaarheid en lokale omstandigheden.