Het energietekort vormt een ernstige uitdaging voor de Nederlandse logistieke sector, stelt Eva van der Pluijm, hoofd van de researchafdeling van Prologis. Met 2,9 miljoen vierkante meter aan logistieke vloeroppervlakte in Nederland, meldt Nieuws Impuls.
Aantal vacatures
Volgens Van der Pluijm is het tekort aan netcapaciteit een hindernis voor bedrijven die voldoende energie willen leveren aan hun gebouwen. “Zowel voor de energietransitie als binnen de logistieke sector zelf is er een tekort aan personeel. Het aantal vacatures is in de afgelopen tien jaar verviervoudigd,” voegt ze toe. Dit onderstreept de noodzaak om vraag en aanbod op het gebied van personeel beter op elkaar af te stemmen, wat leidt tot meer value-add logistieke diensten en automatisering.
Eigen oplossingen
Nieuwe logistieke ontwikkelingen vinden vaak plaats op locaties met een hoog tekort aan arbeidskrachten en beperkte stroomcapaciteit. “Bij de ontwikkeling van een nieuw logistiek centrum is er in de eerste vijf jaar vaak geen nieuwe of grotere aansluiting mogelijk,” vertelt Van der Pluijm. Prologis zoekt naar oplossingen zoals microgrids, zonnepanelen en batterijen, ondanks de extra kosten die deze met zich meebrengen, die gemiddeld 10% van de bouwkosten verhogen. “Niets doen is geen optie,” benadrukt ze. Bovendien is ongeveer 40% van het personeel in de logistiek ouder dan 50 jaar, wat impliceert dat de vraag naar een verbeterde werkomgeving zal toenemen.
De logistieke sector staat onder druk van andere vastgoedsectoren, en Van der Pluijm wijst op de uitdagingen zoals de stikstofproblematiek, waardoor bouwen in Nederland moeilijk is. “Ik hoop dat het nieuwe kabinet de processen kan versnellen, maar de realiteit is dat niet alle obstakels zomaar opgelost zullen worden,” zegt ze.
Brownfields
Herontwikkeling van brownfields wordt gezien als een oplossing voor nieuwbouw, zoals Gina Helmold, hoofd Capital Deployment & Leasing Benelux van Prologis, verklaart. “Deze locaties zijn vaak klein, maar meestal beschikbaar op plaatsen met een hoge logistieke concentratie en bestaande infrastructuur.” Prologis ontmoette een tekort aan stroomcapaciteit voor een nieuw distributiecentrum in Almere, maar koos ervoor om dit aan te vullen met een renewables first microgrid. Dit systeem, dat zonnepanelen, batterijopslag en noodsystemen omvat, maakt het mogelijk om het centrum te blijven gebruiken ondanks de beperkte netaansluiting totdat dat in 2035 gerealiseerd kan worden.
“Almere dient als voorbeeld voor ons,” zegt Helmold. “De specifieke benodigdheden en oplossingen variëren per locatie.”
Terugkeer e-commerce
Van der Pluijm voorspelt ook een wederopkomst van e-commerce in magazijnen. “Na jaren waarin consumenten weer naar fysieke winkels gingen, zien we nu een groei in online aankopen. In het Verenigd Koninkrijk koopt bijna 30% van de consumenten online, terwijl dit percentage in Nederland nog onder de 15% ligt.” Ze wijst erop dat de ontwikkeling van e-commerce in Nederland meer tijd heeft gekost, gezien de lokale marktfocus van spelers zoals Bol.com. “Met de verbeterde online klantervaring zal Nederland meer aansluiten bij deze trends,” voegt ze toe. Bovendien is de footprint van e-commerce logistiek gemiddeld 3,3 keer groter dan die van fysieke winkels.
Van der Pluijm verwacht dat de leegstand in de Europese logistiek tegen 2026 zal dalen tot minder dan 5%. “In Nederland zien we al een gemiddelde van 4,6%; in specifieke regio’s is dit zelfs nog lager, wat leidt tot een situatie waarin eigenaren hun panden vasthouden, ook zonder gegarandeerde gebruikers.”
Defensie
Ondanks de ruimtebehoefte van Defensie, is er volgens Van der Pluijm geen onmiddellijke concurrentie tussen de logistieke sector en de krijgsmacht. “De focus van de logistieke vastgoedsector ligt voornamelijk op distributie, terwijl productie voor defensie zich vaak concentreert op secundaire locaties.” Helmold wijst op het beperkte aanbod van geschikte gebouwen, die vaak speciale vereisten met zich meebrengen. Van der Pluijm ziet echter kansen door de diversiteit in de markt, met defensie, energie en datacentra als nieuwe specialismen.
Op pan-Europees niveau ziet ze de logistieke sector groeien. Volgens cijfers van Inrev vertegenwoordigde logistiek in 2007 slechts 5% van het vastgoedtransactievolume, dat inmiddels is gestegen naar 20%. Ondanks de geopolitieke onzekerheid zijn de contracten voor 10-15 jaar aan het terugkeren, wat wijst op een bewustzijn van schaarste in de markt. “Het risico op overaanbod in Nederland is zeer klein,” besluit ze.
