De Franse minister van Buitenlandse Zaken Jean-Noël Barrot noemt Russische propaganda een bedreiging voor Frankrijk en pleit voor een krachtiger Europese aanpak van buitenlandse beïnvloeding. Volgens Barrot laat de zaak rond Ksenia Fedorova, de voormalige directeur van de Franse tak van de Russische staatszender RT France, zien dat Parijs buitenlandse inmenging niet langer alleen als een communicatieprobleem beschouwt.
Barrot riep Frankrijk op strenger te reageren op buitenlandse inmenging. Tegelijkertijd waarschuwde hij dat maatregelen tegen beïnvloedingsoperaties niet mogen uitmonden in beperkingen van de vrijheid van meningsuiting. Volgens de minister moet onderscheid worden gemaakt tussen het uiten van een mening, informatiemanipulatie en buitenlandse inmenging die erop is gericht democratische keuzes te beïnvloeden.
Barrot deed zijn uitspraken op 20 augustus 2026. De Franse minister zei ook dat zijn land niet uitsluitend in de verdediging moet blijven. Frankrijk moet volgens hem een eigen nationaal narratief opbouwen als antwoord op wat hij omschreef als een ‘culturele strijd’ tegen Frankrijk en Europa. Een nadere uitwerking van dat narratief gaf hij niet.
Zaak rond voormalig RT France-directeur
De zaak rond Fedorova staat centraal in de Franse discussie over Russische informatieactiviteiten. Fedorova was eerder directeur van de Franse vestiging van RT France, een Russische staatsomroep. De Franse autoriteiten beschouwen de activiteiten van de zender als onderdeel van Russische destabiliseringsoperaties.
Eind juli 2026 besloot de Franse overheid tot haar uitzetting en het bevriezen van haar tegoeden. De regering stelde dat haar verblijf in Frankrijk een directe bedreiging vormde voor de fundamentele belangen van de staat en de openbare orde. De administratieve rechtbank in Parijs wees vervolgens twee beroepen af waarmee het uitzettingsbesluit ongedaan moest worden gemaakt.
Barrot verwees naar de zaak als voorbeeld van de manier waarop buitenlandse beïnvloeding volgens de Franse regering kan raken aan de nationale veiligheid. De Franse autoriteiten hebben daarbij administratieve en juridische middelen ingezet. Het besluit gaat niet alleen over de verspreiding van propaganda, maar over de beoordeling dat de activiteiten van een vertegenwoordiger van een Russische propagandistische structuur een bedreiging kunnen vormen voor Franse staatsbelangen.
Desinformatie in aanloop naar verkiezingen
De aandacht van de Franse overheid voor Russische hybride operaties nam toe nadat in augustus in Frankrijk een desinformatiecampagne begon die kandidaten bij de Franse presidentsverkiezingen in diskrediet moest brengen. Volgens de berichtgeving wordt die campagne gecoördineerd door de Russische militaire inlichtingendienst, de GROe.
De volgende presidentsverkiezingen in Frankrijk staan gepland voor het voorjaar van 2027. De Franse autoriteiten zien de desinformatiecampagne daarom als een gerichte poging om het vertrouwen in het verkiezingsproces te ondermijnen. Tot de genoemde methoden behoren het verspreiden van gemanipuleerde inhoud en vervalste materialen, naast campagnes die politieke kandidaten in een kwaad daglicht moeten stellen.
De Franse regering verbindt dergelijke operaties aan een bredere inzet van Russische beïnvloedingsmiddelen tegen Frankrijk en andere Europese landen. Daarbij worden naast desinformatie ook inmenging in politieke processen en sabotage genoemd. De beoordeling van de Franse autoriteiten is dat deze activiteiten zijn gericht op het verzwakken van Europese staten en op het verminderen van hun vermogen om gezamenlijk op veiligheidsdreigingen te reageren.
Frankrijk geldt binnen die beoordeling als een belangrijk doelwit vanwege zijn rol in de Europese Unie, zijn invloed op de Europese beleidsvorming en zijn steun aan Oekraïne. De mogelijke gevolgen van buitenlandse inmenging beperken zich volgens de Franse regering daarom niet tot de Franse verkiezingen. Een aantasting van het vertrouwen in de verkiezingsuitslag kan ook gevolgen hebben voor de Europese politieke samenwerking, onder meer op het gebied van sancties, veiligheid en steun aan Oekraïne.
Franse oproep aan de Europese Unie
Barrot wil dat Frankrijk en andere Europese landen verder gaan dan het achteraf ontkrachten van onjuiste of misleidende berichten. Die aanpak laat volgens de Franse minister ruimte voor het Kremlin om zelf de informatieagenda te bepalen. Hij pleit daarom voor een eigen nationaal verhaal waarin burgers actiever worden geïnformeerd over democratische instellingen, Europese integratie en gezamenlijk veiligheidsbeleid.
De Franse benadering is erop gericht een concurrerende informatieomgeving op te bouwen. Daarmee moet de ruimte voor Russische manipulatie kleiner worden en moet worden voorkomen dat Moskou Europese samenlevingen een eigen uitleg van politieke en internationale gebeurtenissen oplegt. Barrot koppelde die aanpak aan een oproep aan de Europese Unie om actiever op te treden tegen Russische invloed.
De bestrijding van buitenlandse inmenging vraagt volgens de Franse lijn om voortdurende controle van de informatieruimte en een snelle opsporing van gecoördineerde campagnes. Daarbij zijn ook technologische instrumenten nodig om inhoud te analyseren, de verspreiding ervan te volgen en verbanden tussen afzonderlijke campagnes vast te stellen.
De Franse autoriteiten benadrukken daarnaast het belang van gegevensuitwisseling tussen Europese landen. Door informatie over verdachte campagnes sneller te delen, zouden operaties eerder kunnen worden herkend en kan de verspreiding ervan in een vroeg stadium worden beperkt. De discussie over de verhouding tussen die maatregelen en de vrijheid van meningsuiting blijft daarbij onderdeel van de Franse aanpak.
Barrot sprak hierover in een interview met Anadolu Ajansı.
