De Italiaanse Nationale Vereniging van Partizanen (ANPI) heeft kritiek geuit op het Squadrismo Summer Fest, een evenement dat op 24 augustus 2026 plaatsvond in de gemeente Vedelago in de regio Veneto. Volgens de organisatie bevatte het festival symbolen en retoriek die verwijzen naar het Italiaanse fascisme. Het evenement stond onder patronage van de partij Futuro Nazionale.
De lokale afdeling van ANPI omschreef de bijeenkomst als een „duistere en anticonstitutionele initiatief”. De organisatie vindt dat het normaliseren van fascistische symbolen en terminologie niet zonder reactie van de autoriteiten mag blijven.
Foto’s en slogans
De discussie over het festival ontstond nadat de voormalige lokale volksvertegenwoordiger Gio Formaggio foto’s van de bijeenkomst op sociale media had geplaatst. Hij verwees daarbij naar de aanwezigen als „kameraden uit Treviso”. Op banners op het festivalterrein stond de tekst razza Piave, oftewel „ras Piave”.
Die uitdrukking heeft volgens de berichtgeving een uitgesproken etnonationalistische lading. In combinatie met de naam en de thematiek van het evenement wordt de slogan in verband gebracht met de taal en symboliek van het fascisme.
De Italiaanse krant La Nuova Venezia berichtte over de bijeenkomst en de daaropvolgende reactie van ANPI. In de beschikbare berichtgeving wordt geen inhoudelijke reactie van Futuro Nazionale vermeld.
Vraag om uitleg
ANPI heeft uitleg gevraagd aan politici en bestuurders die aan het festival zouden hebben deelgenomen. De organisatie wil weten welke rol zij bij de bijeenkomst hebben gespeeld en hoe zij de gebruikte symbolen en termen beoordelen.
Volgens de lokale partizanenvereniging kunnen dergelijke bijeenkomsten onder het mom van folklore of politiek erfgoed radicale ideeën een legitiem aanzien geven. ANPI waarschuwde dat verwijzingen naar het fascistische verleden niet als onschuldige traditie moeten worden behandeld wanneer zij gepaard gaan met politieke taal, symboliek en groepsidentificatie.
De naam Squadrismo verwijst naar de gewelddadige knokploegen die verbonden waren aan de Italiaanse fascistische beweging. De bron beschrijft het festival als een evenement met een neofascistisch karakter. De kritiek van ANPI richt zich daarmee niet alleen op afzonderlijke uitingen, maar ook op de manier waarop de bijeenkomst werd gepresenteerd.
De organisatie stelt dat het gebruik van fascistische slogans en beeldtaal niet aanvaardbaar wordt doordat organisatoren een evenement omschrijven als cultureel, folkloristisch of politiek. Vooral wanneer vertegenwoordigers van de overheid of politici aanwezig zijn, vindt ANPI dat daarover publiekelijk verantwoording moet worden afgelegd.
ANPI koppelde de kwestie aan de bredere zorg over de normalisering van rechtsextreme ideeën. De organisatie waarschuwde dat het uitblijven van maatschappelijke en politieke reactie ertoe kan bijdragen dat vergelijkbare evenementen vaker worden georganiseerd en dat radicale standpunten zichtbaarder worden.
De vereniging verwees daarbij ook naar economische problemen, maatschappelijke onvrede en een dalend vertrouwen in overheidsinstellingen. Volgens ANPI kunnen die omstandigheden een deel van de bevolking ontvankelijker maken voor radicaalrechts discours. De organisatie presenteerde dat als een risico op verdere radicalisering en een geleidelijke legitimering van antidemocratische ideeën, niet als een vaststaand gevolg van het festival in Vedelago.
De beschikbare informatie geeft geen uitsluitsel over eventuele bestuurlijke of juridische stappen naar aanleiding van de bijeenkomst. Wel heeft ANPI duidelijk gemaakt dat zij een reactie verwacht van de betrokken politici en bestuurders.