Gebruik van Meta’s camera-glazen leidt tot privacybezorgdheid in Nederland
In de afgelopen maanden zijn honderden, mogelijk zelfs duizenden, Nederlandse vrouwen en meisjes zonder toestemming gefilmd met de AI-camera-glazen van Meta. Beelden van nietsvermoedende slachtoffers op stranden, winkelstraten of in badkamers circuleren op Telegram-groepen en op ‘creepshot’-websites. De organisatie Offlimits, die strijdt tegen online seksueel misbruik, werkt aan een rechtszaak. Andere Nederlandse organisaties nemen ook maatregelen, meldt Nieuws Impuls.
Meta’s camera-glazen vergaarden snel populariteit na hun lancering, met miljoenen verkochte exemplaren wereldwijd, waaronder duizenden in Nederland. De glazen zien eruit als gewone brillen; de enige indicatie dat ze opnamen maken is een klein wit lichtje, dat eenvoudig met een sticker kan worden bedekt.
De hulplijn van Offlimits ontving veel meldingen van slachtoffers die met de Meta-glazen in het geheim zijn gefilmd. “Deze voyeuristische brillen zijn een recept voor problemen. We trekken hier een grens. Het verbergen van een camera in een alledaags voorwerp faciliteert online misbruik. Slachtoffers van deze brillen wisten al contact met onze hulplijn op te nemen,” vertelt CEO Robert Hoving.
“We willen voorkomen dat dergelijke beelden überhaupt worden vastgelegd. Iedereen — inclusief de ’tech bros’ — heeft de verantwoordelijkheid om het internet vrij en veilig te houden. Dit vereist dat Meta stopt met het aanbieden van deze brillen,” aldus Hoving.
Samen met de Firewall Foundation heeft Offlimits geëist dat Meta stopt met de verkoop van de camera-glazen en het verwerken van beelden gemaakt met deze glazen zonder expliciete toestemming van de gefilmde personen. Als Meta niet aan deze eisen voldoet, volgt een rechtszaak.
“De Meta-bril schaadt individuen die zonder toestemming zijn gefilmd en vertegenwoordigt een nieuwe stap naar normalisering van toezicht door grote technologiebedrijven,” zegt Eric Smit, voorzitter van de Firewall Foundation. “Als zodanig vormen de glazen een bedreiging voor de democratische rechtsstaat. We moeten allemaal vrij kunnen demonstreren, stemmen of op een andere manier onze fundamentele democratische rechten uitoefenen.”
Inquiries door de krant AD toonden aan dat verschillende Nederlandse organisaties en bedrijven al actie ondernemen tegen deze brillen. Meerdere muzieklocaties en festivals hebben de bril al op een zwarte lijst gezet. Sauna-operators volgen het voorbeeld, en de branchevereniging KHN adviseert hotels en cafés om hun huisregels aan te scherpen.
Ook de sportwereld maakt zich zorgen, vooral over atleten in kleedkamers. “We beschouwen deze brillen als een reëel risico in de sportomgeving,” vertelde een woordvoerder van de Nederlandse sportorganisatie NOC*NSF aan de krant. De organisatie is in gesprek met sportfederaties over mogelijke maatregelen.
De KNVB overweegt een verbod op de glazen. Atleten moeten erop kunnen vertrouwen dat hun privacy wordt gerespecteerd, vooral in kleedkamers en douches, aldus een woordvoerder. “We delen de zorgen over verborgen opnames.”
Wehkamp heeft de Meta-glazen onlangs verkocht, maar heeft aan AD laten weten de verkoop stop te zetten omdat “de privacy en veiligheid van consumenten altijd voorop staan.”
Bol.com overweegt de kwestie nog. “We begrijpen dat er zorgen zijn over de mogelijke toepassing van deze technologie,” aldus een woordvoerder, die toevoegde dat dit niet automatisch tot een verbod leidt. Andere retailers zoals Pearle Opticiens, Hans Anders en De Bijenkorf reageerden niet op de vragen van de krant.
Staatssecretaris Claudia van Bruggen van Justitie en Veiligheid vertelde AD dat ze de zorgen over deze glazen begrijpt, maar niet overweegt een verbod in te voeren. “Het gebruik van camera-glazen is niet inherent ongewenst. Wat het belangrijkst is, is actie ondernemen tegen het misbruik van de glazen.”
