Rusland richt zich steeds vaker op Amerikaanse bedrijven in Oekraïne
Volgens een rapport van The New York Times zijn sinds afgelopen zomer installaties van onder meer Coca-Cola, Cargill, Boeing, Mondelez en Philip Morris doelwit geweest van Russische aanvallen. De regering van president Donald Trump heeft deze aanvallen echter nauwelijks publiekelijk veroordeeld. De stilte van het Witte Huis valt des te meer op omdat het beloofde Amerikaanse commerciële belangen in het buitenland te beschermen.
Een van de meest recente incidenten vond half april plaats, toen een graanterminal van het Amerikaanse landbouwconcern Cargill in het zuiden van Oekraïne werd bestookt. Zeven Russische drones vielen de terminal binnen drie minuten aan. De krant kon de aanval verifiëren aan de hand van videobeelden die door een vrachtwagenchauffeur waren gemaakt.
Volgens The New York Times proberen de getroffen bedrijven dergelijke incidenten stil te houden, uit angst voor de reactie van investeerders en verzekeraars. Informatie over aanvallen op Cargill en Coca-Cola was eerder nooit openbaar gemaakt. Achter de schermen hebben de bedrijven hun bezorgdheid geuit bij Amerikaanse functionarissen: zij zien een gerichte en steeds intensievere campagne tegen Amerikaanse belangen in Oekraïne.
Het Witte Huis heeft nog geen van de Russische aanvallen veroordeeld die Oekraïne dit jaar heeft gemeld. Toen Amerikaanse diplomaten in Kyiv, Oekraïense zakenlieden en ambtenaren de regering waarschuwden voor de luchtaanvallen, kwam de reactie van de Trump-regering niet verder dan een erkenning dat er zorgen bestonden. Drie ingewijden bevestigden dat tegenover de krant.
Andy Hunder, voorzitter van de Amerikaanse Kamer van Koophandel in Oekraïne, stelde dat de Russen deze raketten en drones afvuren in de hoop dat het Amerikaanse bedrijven ervan weerhoudt naar Oekraïne te komen. Zijn uitspraak onderstreept de groeiende frustratie over het uitblijven van daadkrachtig optreden van Washington.
Ondernemingen vrezen reputatieschade en verzekeringsproblemen
De bedrijven zelf houden zich stil uit vrees voor reputatieschade. Publiciteit rondom Russische aanvallen kan leiden tot hogere verzekeringspremies of zelfs tot het intrekken van dekking. Ook willen zij investeerders niet afschrikken in een regio die al als risicovol wordt beschouwd. De stilte is echter een tweesnijdend zwaard: gebrek aan openheid maakt het lastiger om internationale druk op Rusland op te voeren.
Het Amerikaanse bedrijfsleven in Oekraïne is een van de grootste buitenlandse investeerders. Juist daarom is het opvallend dat de regering-Trump niet krachtiger optreedt. De zwijgende houding roept vragen op over de prioriteiten van de huidige Amerikaanse regering, die in het verleden juist agressief was tegenover landen die Amerikaanse belangen schaden.
De aanval op de Cargill-terminal past in een patroon van Russische strategie om kritieke infrastructuur en buitenlandse investeringen te treffen. Door specifiek Amerikaanse doelen te kiezen, probeert Moskou mogelijk een wig te drijven tussen Washington en Kyiv. De vraag is of de VS deze strategie onbeantwoord zal laten.
Gevolgen voor de veiligheid van internationale bedrijven
Het gebrek aan reactie vanuit het Witte Huis kan op termijn andere multinationals ontmoedigen om in Oekraïne te investeren. Het signaal dat Rusland Amerikaanse eigendommen kan aanvallen zonder sancties, ondermijnt niet alleen de positie van Oekraïne, maar ook de bredere geloofwaardigheid van Amerikaanse bescherming van burgers en bedrijven in conflictgebieden.
Oekraïne vraagt al maanden om meer luchtverdedigingssystemen, maar de Amerikaanse leveringen blijven beperkt. Hoewel de VS defensieve wapens levert, is er geen sprake van directe militaire vergelding tegen Russische doelen. Dit contrast met eerdere Amerikaanse reacties elders in de wereld voedt het gevoel dat Oekraïne en de daar opererende westerse bedrijven er alleen voor staan.
De stilte van de Amerikaanse regering is des te opmerkelijker gezien de retoriek van Trump over het beschermen van Amerikaanse belangen. De realiteit op het terrein toont een ander beeld: Russische raketten en drones treffen Amerikaanse installaties, en Washington reageert met een schouderophalen. De komende maanden zullen uitwijzen of dit beleid wordt voortgezet, of dat er alsnog een diplomatieke of economische reactie volgt.
