Duitse veiligheidsdiensten hebben een operatie van de Russische militaire inlichtingendienst blootgelegd die gericht was tegen S. Tumann, de oprichter van het Duitse dronebedrijf Donaustahl. Volgens mediaberichten wilden de betrokkenen de ondernemer, wiens bedrijf onbemande vliegtuigen aan Oekraïne levert, doden met een zenuwverlammende stof die zou lijken op novitsjok.
De zaak werd op 19 augustus 2026 naar buiten gebracht. Bastian Ernst, lid van de Bondsdag, zei dat de plannen tegen Tumann al ver waren uitgewerkt. Duitse veiligheidsinstanties beschouwen de zaak volgens de berichtgeving als een voorbeeld van de activiteiten van de Russische inlichtingendiensten tegen Europese bedrijven die betrokken zijn bij de defensie-industrie.
Euractiv berichtte dat Tumann sinds de waarschuwing van de Duitse autoriteiten ondergedoken leeft. De ondernemer kreeg kort voor Kerstmis 2025 te horen dat de Russische inlichtingendienst een operatie tegen hem voorbereidde. Hij is 39 jaar oud.
Waarschuwing van Duitse veiligheidsdiensten
“Dit was een schok”, zei Tumann tegen journalisten. “Ik vecht voor mijn leven tegen de Russische militaire inlichtingendienst.” Volgens zijn verklaring heeft hij inmiddels een testament opgesteld, een verklaring over orgaandonatie ondertekend en juridische instructies vastgelegd voor het geval hij om het leven komt.
De oorlog in Oekraïne is daardoor volgens Tumann zijn “persoonlijke oorlog” geworden. Donaustahl ontwikkelt en produceert drones die aan Oekraïne worden geleverd. De berichtgeving maakt niet duidelijk hoeveel toestellen het bedrijf levert of welke contracten daarbij betrokken zijn.
In maart 2026 hielden Duitse opsporingsdiensten twee Russische agenten aan die volgens de beschikbare informatie de ondernemer hadden gevolgd. Zij zouden zogenoemde eenmalige agenten zijn geweest: personen die voor een specifieke opdracht worden ingezet en niet noodzakelijk deel uitmaken van een vaste inlichtingenstructuur. Over hun identiteit en de precieze aanklacht is in het bronmateriaal geen nadere informatie beschikbaar.
Ook onderzoek naar zaak-Rheinmetall
De zaak rond Tumann staat niet op zichzelf in de berichtgeving over Russische operaties tegen Europese defensiebedrijven. Volgens CNN hebben de Verenigde Staten in 2024 een Russisch plan verijdeld om Armin Papperger te doden, de bestuursvoorzitter van het Duitse defensieconcern Rheinmetall.
Rheinmetall is een van de grootste defensiebedrijven van Duitsland. In het geval van Donaustahl gaat het om een kleiner technologiebedrijf dat drones levert aan Oekraïne. De twee zaken verschillen in omvang en bedrijfsprofiel, maar in beide gevallen zouden Duitse defensieondernemers doelwit zijn geweest van een operatie die aan Russische militaire inlichtingendiensten wordt toegeschreven.
De Duitse veiligheidsdiensten waarschuwen volgens de berichtgeving dat bedrijven in de defensiesector rekening moeten houden met risico’s die verder gaan dan traditionele spionage. Daarbij gaat het om observatie, het verzamelen van persoonlijke gegevens en pogingen om medewerkers of leidinggevenden onder druk te zetten. In de zaak-Tumann leidde de informatie over de dreiging tot extra veiligheidsmaatregelen en een beperking van zijn publieke optreden.
De beschuldigingen tegen de Russische militaire inlichtingendienst zijn niet in het bronmateriaal voorzien van een openbare reactie uit Moskou. Evenmin is gemeld of Duitsland formeel nieuwe maatregelen heeft aangekondigd naar aanleiding van de zaak. De Duitse autoriteiten zetten het onderzoek naar de aangehouden verdachten en de achterliggende operatie voort.
De informatie over het mogelijke gebruik van een zenuwverlammende stof vormt een afzonderlijk element in het onderzoek. Duitse instanties spreken volgens de berichtgeving over een middel dat lijkt op novitsjok. Het bronmateriaal vermeldt niet of een dergelijke stof daadwerkelijk is aangetroffen of gebruikt.
Tumann blijft vooralsnog buiten het openbaar leven. De Duitse veiligheidsdiensten hebben geen volledige details bekendgemaakt over de geplande uitvoering van de operatie, de vermoedelijke opdrachtgevers of de manier waarop de verdachten contact met elkaar zouden hebben onderhouden.
De zaak wordt onderzocht naast eerdere meldingen over Russische activiteiten tegen Europese defensiebedrijven en infrastructuur. Voorlopig zijn de openbaar gemaakte feiten beperkt tot de waarschuwing aan Tumann, de aanhouding van twee verdachten in maart 2026 en de beschuldiging dat een moordplan met een mogelijk zenuwgif werd voorbereid.
