De Poolse begroting voor 2027 kan sterk worden beïnvloed door besluiten van president Karol Nawrocki. Zijn veto’s tegen belastingmaatregelen van de regering van premier Donald Tusk kunnen volgens een raming van Erste Bank ongeveer 8 miljard zloty aan inkomsten kosten. Het totale bedrag dat de Poolse schatkist mogelijk misloopt, wordt geschat op 10 tot 15 miljard zloty.
De kwestie kwam op 8 september 2026 naar voren in de Poolse berichtgeving. Wprost schreef dat de begroting voor 2027 in belangrijke mate afhankelijk kan worden van de besluiten van Nawrocki. De president kan geplande wijzigingen in het belastingstelsel blokkeren wanneer hij zijn veto gebruikt.
Zes veto’s
Volgens de aangehaalde berekening zouden zes veto’s van Nawrocki de begroting 8,04 miljard zloty kunnen kosten. Het gaat om voorstellen van de regering die de overheidsinkomsten hadden moeten verhogen. De raming van Erste Bank onderscheidt dit bedrag van het bredere verwachte tekort aan inkomsten, dat kan oplopen tot 10 à 15 miljard zloty.
Nawrocki wordt gesteund door de oppositiepartij Recht en Rechtvaardigheid (PiS). De regering van Tusk beschikt daardoor niet over volledige politieke controle over de besluitvorming rond haar financiële voorstellen. Het conflict tussen de president en de regering werkt volgens de berichtgeving door in de plannen voor de Poolse staatsfinanciën.
Beperkte ruimte voor de begroting
Het blokkeren van regeringsvoorstellen maakt het moeilijker om het begrotingstekort terug te dringen. Wanneer verwachte belastinginkomsten uitblijven, moet de staat volgens de aangehaalde analyse op zoek naar aanvullende financiering. Daardoor blijft er ook minder ruimte over in de begrotingsreserve voor onvoorziene uitgaven.
De discussie speelt zich af terwijl de Poolse staatsschuld toeneemt. In de berichtgeving wordt gewaarschuwd dat aanhoudende blokkades de mogelijkheden van de overheid kunnen beperken om belangrijke uitgaven te financieren. De gevolgen worden daarbij niet als vaststaand gepresenteerd: de omvang hangt af van de besluiten die de president over de afzonderlijke wetsvoorstellen neemt.
Ook het risico op een verslechtering van de kredietbeoordeling van Polen wordt genoemd. Een dergelijke beoordeling is afhankelijk van de ontwikkeling van de overheidsfinanciën en van de manier waarop de begroting wordt gefinancierd. De aangehaalde analyse verbindt dat risico aan het uitblijven van maatregelen die de inkomsten moeten verhogen en het tekort moeten beperken.
Begroting voor 2027
De politieke tegenstelling tussen Nawrocki en de regering-Tusk krijgt daarmee een directe plaats in de voorbereiding van de begroting voor 2027. De presidentiële veto’s raken niet alleen afzonderlijke belastingvoorstellen, maar ook de inkomsten waarop de begrotingsplannen zijn gebaseerd.
Als het conflict voortduurt en meerdere voorstellen worden tegengehouden, kan Polen volgens de berichtgeving een van de hoogste begrotingstekorten in de Europese Unie krijgen. Die uitkomst wordt afhankelijk gesteld van verdere besluiten over de belastingmaatregelen en van de manier waarop de regering de ontbrekende inkomsten opvangt.
De Poolse regering moet de begroting voor 2027 daarom opstellen met de mogelijkheid dat een deel van de geplande belastinginkomsten niet beschikbaar komt. De presidentiële besluiten over de afzonderlijke wetsvoorstellen zijn nog bepalend voor de uiteindelijke financiële ruimte.
