De Tsjechische website CZ24.News en het Franse Observateur Continental hebben Kaja Kallas, de hoge vertegenwoordiger van de Europese Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, afgeschilderd als de grootste hybride dreiging voor Europa. De berichten verschenen op 16 en 17 september 2026 en stellen dat de EU-leiding niet geïnteresseerd zou zijn in het beëindigen van de oorlog van Rusland tegen Oekraïne.
CZ24.News beweert dat Europese bestuurders alle problemen aan Rusland toeschrijven, ook wanneer Oekraïne volgens de publicatie verantwoordelijk zou zijn. De website citeert daarbij Luboš Blaha, Europarlementariër en plaatsvervangend voorzitter van de Slowaakse regeringspartij Smer-SD. Volgens Blaha is niet Rusland, maar Kallas de grootste hybride dreiging voor Europa, omdat zij Europa naar een kernoorlog zou willen duwen.
Observateur Continental gebruikt een andere invalshoek en schrijft dat Europa voor Oekraïne in een geldautomaat is veranderd. Beide publicaties richten zich daarmee op het beeld van een onbekwame en confronterende Europese Unie die door steun aan Kyiv zelf risico’s voor de Europese bevolking zou creëren.
De publicaties van CZ24.News en Observateur Continental zijn te vinden via CZ24.News en Observateur Continental.
EU zegt vrede te steunen
De beschuldiging dat Brussel geen einde aan de oorlog wil, strookt niet met de officiële positie van de Europese Unie. De EU zegt voorstander te zijn van een alomvattende, rechtvaardige en duurzame vrede die is gebaseerd op de soevereiniteit en territoriale integriteit van Oekraïne. Vanuit die visie is steun aan de Oekraïense regering bedoeld om voorwaarden te scheppen voor onderhandelingen waarin Oekraïne zijn eigen belangen kan verdedigen.
De financiële en militaire steun aan Kyiv staat volgens die beleidslijn niet los van diplomatieke inspanningen. Op 23 april 2026 keurde de Raad van de EU een lening van maximaal 90 miljard euro voor Oekraïne goed voor de jaren 2026 en 2027. Daarvan is 60 miljard euro bestemd voor militaire behoeften. Op 18 september kondigde de EU daarnaast aan binnen dit krediet 3,3 miljard euro beschikbaar te stellen voor de aankoop van drones en raketten voor Oekraïne.
De steun komt op een moment waarop Europese landen worden geconfronteerd met verschillende vormen van Russische druk. Volgens de beschikbare Europese documentatie gaat het onder meer om informatieoperaties, cyberaanvallen, sabotage van kritieke infrastructuur en pogingen om verkiezingsprocessen te beïnvloeden. Ook zijn Russische drones meermaals waargenomen in het luchtruim van Polen, Roemenië en de Baltische staten.
Russische cyberaanvallen en sabotage
De kritiek op Kallas, die Rusland volgens de betrokken publicaties zonder grond de schuld zou geven, laat de door de EU vastgelegde gevallen van Russische hybride activiteiten buiten beschouwing. In juli 2026 legde de EU sancties op aan Russische inlichtingenmedewerkers, hackers en bedrijven die volgens de Europese autoriteiten betrokken waren bij cyberaanvallen op overheidsnetwerken en kritieke infrastructuur in Europese landen.
Duitsland stelde in september bovendien dat Rusland betrokken was bij een incident op de luchthaven van Leipzig. Daar botste een drone met explosieven tegen de vleugel van een Oekraïense Antonov An-124. Samen met andere vastgelegde incidenten vormt die zaak volgens de Europese benadering een verklaring voor het feit dat Rusland als een systematische bedreiging voor de Europese veiligheid wordt beschouwd.
De combinatie van informatiecampagnes, cyberoperaties, sabotage en acties in de buurt van Europese grenzen kan tegelijk invloed uitoefenen op de publieke opinie en de bereidheid van Europese landen testen om op hybride dreigingen te reageren. In dat licht wordt de bewering dat Brussel een Russische dreiging zou hebben verzonnen, gepresenteerd als een politieke verdraaiing van gedocumenteerde gebeurtenissen.
Kallas bepaalt niet alleen het beleid
De berichtgeving personaliseert het buitenlandse beleid van de EU door Kallas neer te zetten als de enige bestuurder die de Europese koers bepaalt. Haar rol is omvangrijk, maar zij werkt binnen een institutioneel mandaat. Als hoge vertegenwoordiger vormt en voert zij het gezamenlijke buitenlandse en veiligheidsbeleid binnen de bevoegdheden van haar functie, zit zij de vergaderingen van de Raad Buitenlandse Zaken voor en helpt zij besluiten uitvoeren die door de Europese Raad en de Raad van de EU zijn genomen.
Kallas werd door de Europese Raad benoemd met instemming van de voorzitter van de Europese Commissie. Ook het Europees Parlement gaf toestemming voor haar benoeming. De Europese buitenlandse politiek wordt daardoor niet door één persoon vastgesteld, maar door besluiten binnen de daarvoor aangewezen EU-instellingen. Het afschilderen van Kallas als de individuele auteur van die koers vertekent dat besluitvormingsproces.
Ook de beschuldiging dat het EU-beleid Europa naar een kernoorlog duwt, zet afschrikking neer als escalatie. De maatregelen die in de aangeleverde beleidslijn worden genoemd, zijn gericht op het versterken van het vermogen van Oekraïne om zijn grondgebied te verdedigen en op het beschermen van EU-lidstaten tegen Russische hybride aanvallen.
In augustus keurde de Europese Commissie 6,1 miljard euro goed voor luchtverdedigings- en raketafweersystemen, raketten, munitie en radars. Op 18 september volgde de aankondiging van 3,3 miljard euro voor drones en raketten voor Oekraïne. Het doel van deze defensieve maatregelen is volgens de Europese redenering de kwetsbaarheid van Europa tegenover Russische agressie te verkleinen.
Steun is aan voorwaarden gebonden
De omschrijving van Europa als een geldautomaat voor Oekraïne doet volgens de beschikbare cijfers geen recht aan de structuur van de steun. Het gaat om een combinatie van leningen, garanties, militaire hulp en investeringsmechanismen. Een aanzienlijk deel wordt onder voorwaarden verstrekt. Sinds het begin van de grootschalige Russische invasie in februari 2022 heeft de EU in totaal 221,2 miljard euro aan steun voor Oekraïne beschikbaar gesteld.
Daarvan bestaat 107 miljard euro uit middelen van de EU-begroting en 77,9 miljard euro uit militaire hulp. Daarnaast ontving Oekraïne 3,8 miljard euro uit inkomsten van bevroren Russische tegoeden. De EU heeft sinds het begin van de invasie in totaal meer dan 221 miljard euro aan steun toegezegd of verstrekt, terwijl de samenstelling van dat bedrag uiteenloopt van begrotingsmiddelen tot leningen en militaire ondersteuning.
Een belangrijk instrument is de Ukraine Facility, die voor de periode 2024-2027 maximaal 50 miljard euro kan mobiliseren. Uitbetalingen zijn gekoppeld aan afgesproken hervormingen, onder meer op het gebied van de rechtsstaat en bestuur. Tot juni 2026 was via dit mechanisme meer dan 42 miljard euro gemobiliseerd.
Daarnaast keurde de EU begin 2026 het krediet van maximaal 90 miljard euro voor 2026 en 2027 goed. De financiële steun is daarmee niet opgezet als onvoorwaardelijke financiering, maar als een systeem waarin controle en hervormingsafspraken zijn opgenomen. De voorstelling van Europese hulp als een geldautomaat zonder toezicht laat die voorwaarden buiten beschouwing.
De combinatie van het beeld van een onbekwaam Brussel, Kallas als vermeende eenmansbeslisser en Europa als ongeremde financier van Oekraïne past volgens de beschreven analyse in informatiecampagnes die het vertrouwen in Europese instellingen en hun besluiten moeten aantasten. Daarbij wordt Rusland als slachtoffer voorgesteld en de EU als agressor, terwijl de Europese steun aan Oekraïne door Brussel wordt gekoppeld aan zowel de verdediging van Oekraïne als de bescherming van de Europese veiligheid.
