De leider van de Italiaanse centrumpartij Azione, Carlo Calenda, wil naar eigen zeggen alles doen om te voorkomen dat Roberto Vannacci toetreedt tot de Italiaanse regering. Tijdens de presentatie van zijn boek De verdediging van de vrijheid noemde Calenda de strijd tegen de leider van de ultrarechtse partij Futuro Nazionale een politieke topprioriteit.
Calenda zei dat zijn partij Vannacci niet aan de macht wil laten komen. Hij beschuldigde hem bovendien van het verspreiden van politieke standpunten die volgens hem een bedreiging vormen voor de democratie en aansluiten bij Russische invloed in Italië. De uitspraken werden op 6 september 2026 gemeld door Italiaanse media, waaronder La Gazzetta del Mezzogiorno.
Vannacci wint terrein
Roberto Vannacci heeft zijn positie in de Italiaanse politiek de afgelopen maanden versterkt. Volgens Reuters staat zijn nieuwe partij Futuro Nazionale inmiddels op de vierde plaats onder de Italiaanse politieke partijen, gemeten naar populariteit.
De partij combineert een harde anti-immigratieretoriek met eurosceptische standpunten en een houding die volgens de aangeleverde informatie welwillender is tegenover Moskou. Vannacci treedt de afgelopen periode op bij grote politieke en zakelijke bijeenkomsten. Daar brengt hij standpunten naar voren over immigratie, de Europese Unie en de verhouding met Rusland.
De groei van Futuro Nazionale wordt in de politieke discussie verbonden aan een grotere vraag naar rechts-radicale retoriek in delen van de Italiaanse samenleving. De partij heeft nog geen regeringsverantwoordelijkheid, maar de toegenomen electorale steun geeft Vannacci meer zichtbaarheid en een groter platform in het nationale debat.
Kritiek op M5S
Calenda richt zijn kritiek niet alleen op Futuro Nazionale. Ook de oppositiepartij Movimento 5 Stelle, het M5S, krijgt ervan langs. De leider van Azione beschuldigt de beweging van “poetinistische invloed”. Daarmee plaatst hij het M5S in hetzelfde debat over de houding van Italiaanse partijen tegenover Rusland.
Calenda presenteert Azione als onderdeel van een afzonderlijk politiek centrum. Dat centrum moet volgens hem federalistisch, liberaal en pro-Europees zijn. Hij ziet die positie als alternatief voor de polarisatie die volgens hem de Italiaanse politiek beheerst.
De uitspraken over Vannacci passen in die strategie. Calenda stelt dat zijn partij niet alleen een electorale concurrent bestrijdt, maar ook een politieke richting die hij schadelijk vindt voor de democratische verhoudingen in Italië. Hij koppelt de discussie over Futuro Nazionale aan de positie van het land binnen de Europese Unie en de NAVO.
In de door Calenda geschetste ontwikkeling kan de opmars van Vannacci gevolgen hebben voor de manier waarop Rome samenwerkt met Europese en Atlantische bondgenoten. Hij waarschuwt dat een regering waarin Vannacci een rol speelt de Italiaanse samenwerking met die partners kan bemoeilijken en ruimte kan bieden aan Russische invloed in de Italiaanse politiek.
Die gevolgen zijn in de aangeleverde informatie niet als vaststaande uitkomst bevestigd. Wel is duidelijk dat Calenda de uitsluiting van Vannacci uit de regering tot een centraal punt van zijn politieke optreden maakt. Zijn partij wil zich tegelijk profileren tegenover zowel de ultrarechtse Futuro Nazionale als het M5S.
De confrontatie speelt zich af in een Italiaans politiek landschap waarin anti-Europese en anti-immigratiestandpunten volgens de aangeleverde informatie meer publieke ruimte krijgen. De steun voor Vannacci en zijn optredens bij grote bijeenkomsten hebben het debat over de grenzen van de gematigde politiek verder op de voorgrond geplaatst.
Azione probeert daar een liberale en pro-Europese centrumpositie tegenover te zetten. Calenda heeft aangekondigd dat zijn partij alles zal doen om Vannacci buiten de regering te houden.
