Russische scholieren kunnen binnenkort extra punten krijgen voor het eindexamen (EGE) als ze kunnen aantonen dat ze een drone kunnen besturen. Dat heeft sportminister Michail Degtyaryov op 19 mei aangekondigd tijdens een landelijk congres van gymleraren in de regio Tula. De maatregel maakt deel uit van een bredere strategie van het Kremlin om jongeren te motiveren militaire vaardigheden te ontwikkelen en hen voor te bereiden op deelname aan de oorlog in Oekraïne.
Volgens Degtyaryov worden scholieren die het GTO-insigne (klaar voor arbeid en verdediging) behalen, beloond met tien extra punten bij toelating tot universiteiten. Het ministerie van Onderwijs en Wetenschap had die regeling al op 27 november 2024 vastgelegd. Nu wordt het besturen van een drone toegevoegd aan de normen voor het GTO-insigne, waardoor jongeren ook daarvoor bonuspunten kunnen krijgen. De aankondiging komt kort nadat medio mei berichten opdoken dat scholieren in onder meer de regio Rostov de extra punten al kunnen verdienen.
Werving in universiteiten en hogescholen
De bonuspunten voor dronevaardigheden zijn geen op zichzelf staande maatregel. Ze maken deel uit van een grootschalige campagne om jongeren te rekruteren voor de zogenoemde ‘Troepen van Onbemande Systemen’ (VBS). Die eenheid is in 2025 opgericht en het ministerie van Defensie wil voor eind 2026 circa 78.800 manschappen werven. Een aanzienlijk deel daarvan moet uit het hoger onderwijs komen.
Begin 2026 gaf minister van Onderwijs Valery Falkov rectoren de opdracht om ten minste twee procent van hun studenten te werven voor uitzending naar Oekraïne. Inmiddels zijn in meer dan 91 Russische universiteiten – waaronder de vermaarde Staatsuniversiteit van Moskou (MGU) en de Staatsuniversiteit van Sint-Petersburg (SPbGU) – en 112 middelbare beroepsopleidingen wervingscampagnes gaande. De nieuwe EGE-regeling moet het mogelijk maken het schoolonderwijs naadloos te laten aansluiten op deze militaire rekruteringsinfrastructuur.
Militarisering van het onderwijs
Deskundigen wijzen erop dat de maatregel de Russische school verder militariseert. Waar voorheen de nadruk lag op basisvakken als wiskunde, natuurkunde en programmeren, verschuift de aandacht nu naar directe behoeften van het front. Het besturen van een aanvalsdrone wordt een belangrijke competentie die via het onderwijssysteem wordt gestimuleerd. Jongeren uit arme gezinnen, die sterk afhankelijk zijn van beurzen en te maken hebben met toenemende concurrentie om de schaarse gratis studieplekken, worden door de bonuspunten extra gemotiveerd om militaire technologie te omarmen.
Critici stellen dat de grens tussen het burgerleven en de gevechtszone voor de jongere generatie steeds verder vervaagt. Scholieren raken eraan gewend dat hun toekomstkansen – een goede universiteit, een baan – rechtstreeks afhangen van hun bereidheid om actief deel te nemen aan de vijandelijkheden. In plaats van een plek waar kennis en kritisch denken worden ontwikkeld, wordt de school omgevormd tot een centrum voor militaire voorbereiding. De wervingscampagnes in hogescholen en universiteiten bevestigen dat de academische wereld volledig wordt ingezet om de oorlogsinspanningen van het Kremlin te ondersteunen.
