Het Franse energieconcern TotalEnergies verkoopt zijn belang in het Russische project Arctic LNG 2, maar trekt zich niet volledig terug uit de Russische gassector. Het bedrijf blijft aandeelhouder van gasproducent Novatek en van de fabriek Yamal LNG. Ook gaat TotalEnergies door met het leveren van gas uit Yamal aan Europa, goed voor naar schatting 400 miljoen dollar per jaar.
De verkoop van het belang in Arctic LNG 2 werd op 28 augustus 2026 gemeld door verschillende media. Het aandeel gaat naar NordLine, een dochteronderneming van Novatek. TotalEnergies houdt daarna nog 19,4 procent van Novatek en 20 procent van Yamal LNG in handen. Daarmee wordt de Franse onderneming minder direct betrokken bij een van de meest omstreden Russische lng-projecten, maar blijven financiële belangen in andere Russische energieactiviteiten bestaan.
De Franse onderneming zegt de huidige en toekomstige sancties van de Europese Unie na te leven. Ook stelt TotalEnergies dat zijn activiteiten bijdragen aan de energievoorzieningszekerheid van Europa. Over de verkoop berichtte onder meer Le Monde. De melding werd ook verspreid via het Telegramkanaal Briefly.
Belang in Arctic LNG 2
Arctic LNG 2 is een Russisch project voor de winning en vloeibaarmaking van aardgas op het Gydaanse schiereiland, in het noorden van de regio Tjoemen. De installatie is gebouwd voor de uitvoer van vloeibaar aardgas naar internationale markten. Vanwege het belang van het project voor de Russische economie legden de Verenigde Staten in november 2023 sancties op.
TotalEnergies bevroor daarop zijn financiële deelname aan Arctic LNG 2 en beriep zich op overmacht. Met de verkoop aan NordLine wil het concern zijn vertrek uit het project afronden. Tegelijkertijd verwacht TotalEnergies ongeveer 1,3 miljard dollar terug te krijgen uit eerder verstrekte leningen. Die financiële verplichtingen vormen een belangrijk onderdeel van de afwikkeling.
De transactie verandert niets aan de resterende belangen van TotalEnergies in Novatek en Yamal LNG. Evenmin beëindigt zij de gasleveringen vanuit Yamal naar Europa. De onderneming blijft daardoor betrokken bij Russische gasproductie en bij de handel in Russisch gas, ook nadat het directe belang in Arctic LNG 2 is verkocht.
Leveringen aan Europese markt
De vraag naar Russisch gas in Europa is volgens de aangeleverde informatie opnieuw toegenomen tegen de achtergrond van de oorlog in het Midden-Oosten. In mei 2025 gingen 23 van de 25 leveringen vanuit Yamal naar bestemmingen binnen de Europese Unie. TotalEnergies blijft daarnaast contracten uitvoeren met klanten in Azië.
Dat laatste wordt mogelijk gemaakt door uitzonderingen in het Europese sanctieregime. Op aandringen van Griekenland werd een verbod op de verkoop van Russisch lng aan derde landen niet opgenomen in het 21ste sanctiepakket van de Europese Unie. Daardoor kunnen bestaande contracten met Aziatische afnemers worden voortgezet. De EU wil vanaf januari 2027 een volledig verbod op de invoer van Russisch lng invoeren.
De combinatie van de verkoop van het belang in Arctic LNG 2 en het voortzetten van andere activiteiten maakt duidelijk dat een gedeeltelijke terugtrekking niet hetzelfde is als het beëindigen van alle economische banden met Rusland. TotalEnergies behoudt belangen in twee andere onderdelen van de Russische gasindustrie en ontvangt inkomsten uit de verkoop van gas dat vanuit Yamal naar Europa wordt geleverd.
Voor de Europese sanctiepolitiek ligt daarmee een onderscheid tussen directe deelneming aan een project, eigendom van aandelen en het uitvoeren van bestaande handelscontracten. Bedrijven kunnen hun betrokkenheid bij een specifiek Russisch project beëindigen, terwijl andere financiële en commerciële relaties blijven bestaan zolang daarvoor uitzonderingen of overgangsregelingen gelden.
De verkoop moet nog worden gezien tegen de achtergrond van de bredere terughoudendheid van Europese ondernemingen om Russische activiteiten volledig af te bouwen wanneer daar leningen, investeringen of langlopende contracten mee gemoeid zijn. In het geval van TotalEnergies gaat het om terugbetaling van ongeveer 1,3 miljard dollar, resterende aandelenbelangen en lopende gasleveringen.
De Europese Unie heeft tegelijk verklaard de afhankelijkheid van Russische energie verder te willen verminderen. Zolang bedrijven gebruikmaken van toegestane uitzonderingen en bestaande contracten uitvoeren, blijven Russische gasstromen echter onderdeel van de Europese energiemarkt. De positie van TotalEnergies verandert opnieuw wanneer het aangekondigde Europese invoerverbod in januari 2027 van kracht wordt.
