Verpleeghuizen in Nederland ervaren een stijgende leegstand, terwijl een aanzienlijk deel van het vastgoed in de ouderenzorg verouderd is, aldus de ‘Benchmark Langdurige Zorg 2026’ van BDO. Sinds 2023 groeit de vraag naar thuiszorg aanzienlijk, aangezien cliënten langer in hun eigen huis willen blijven wonen. Het overheidsbeleid richt zich in toenemende mate op zorg thuis. Dit betekent dat de verpleeghuiszorg verschuift naar latere levensfases, waarbij de zorgbehoefte vaak zwaarder wordt en ouderen een hogere leeftijd bereiken bij opname. Toekomstig lijkt de rol van verpleeghuizen te verschuiven naar zorg voor ouderen in de laatste levensfase, meldt Nieuws Impuls.
Inzetten op flexibele bouwvormen
Deze ontwikkeling leidt tot een toenemend aantal lege bedden in verpleeghuizen. ‘Het vastgoed in de ouderenzorgsector is grotendeels verouderd en voldoet niet meer aan de veranderende zorgvraag’, aldus Mike Tagage, voorzitter van de Branchegroep Zorg bij BDO. Hij benadrukt dat deze situatie vraagt om een herpositionering: ‘Het zorgportfolio voor de ouderenzorg moet aangepast worden op basis van de veranderende zorgvraag. Zorgaanbieders dienen tijdig te bepalen welke zorg, zowel intramuraal als extramuraal, zij op middellange termijn willen aanbieden en welke vastgoedportefeuille daarbij hoort. Aangezien nieuw vastgoed doorgaans minimaal 30 jaar meegaat, is het cruciaal om bij nieuwbouw niet automatisch uit te gaan van volledige vervangende capaciteit en te kiezen voor flexibele, multifunctioneel inzetbare bouwvormen.’
Scheiding tussen zorg- en vastgoedexploitatie
Desondanks dreigen er nieuwe bezuinigingen, terwijl het vastgoedresultaat het rendement van zorginstellingen verhult doordat de kapitaallasten op verouderd vastgoed laag zijn. BDO waarschuwt dat de ouderenzorg moet inspelen op eventuele toekomstige tariefschokken. ‘Zonder goed inzicht in het werkelijke resultaat, waarbij een scheiding tussen zorg- en vastgoedexploitatie plaatsvindt, lopen instellingen het risico noodzakelijke veranderingen financieel niet te kunnen doorvoeren.’
Het resultaat van de ouderenzorg daalde het afgelopen jaar met 20% tot € 783,6 miljoen, voornamelijk door afgevlakte opbrengsten. Het rendement bleef, mede dankzij de lage lasten op verouderd vastgoed, positief op 2,7%. Ouderenzorginstellingen met een omzet van minimaal € 10 miljoen hebben gezamenlijk een vastgoedportefeuille ter waarde van ongeveer € 7 miljard.
