De Moldavische inlichtingendienst SIB beschuldigt Russische speciale diensten ervan op grote schaal persoonsgegevens van Moldavische burgers te verzamelen en te gebruiken voor frauduleuze operaties. Volgens een officiële verklaring van de SIB maken de Russische diensten daarbij gebruik van criminele netwerken, waaronder het pro-Russische Shor-netwerk, en van gestolen databases uit de darknet.
De SIB stelt dat de verzamelde informatie afkomstig is uit privédatabases die illegaal worden verkocht op het darknet, uit gegevens die zijn buitgemaakt bij hackeraanvallen op private servers en uit de database van het Shor-netwerk. Die laatste bevat gegevens van meer dan 145.000 Moldavische burgers. Het gaat om namen, e-mailadressen, telefoonnummers, huisadressen en kopieën van identiteitsdocumenten.
De verkregen gegevens worden volgens de SIB doorgegeven aan grensoverschrijdende georganiseerde criminele groeperingen, die ze gebruiken voor fraude, het leegroven van bankrekeningen en andere vormen van diefstal. De dienst kwalificeert de actie als onderdeel van een hybride oorlog door Rusland. ‘Deze acties zijn geen incidenten en zijn gericht op het ondermijnen van de nationale stabiliteit. Het doel van de gecoördineerde aanvallen is om een gevoel van onveiligheid en wantrouwen in de samenleving te creëren’, aldus de SIB.
###Omvang en methoden
De SIB waarschuwt dat het dataverzamelingsproces structureel is en wordt aangestuurd door Russische inlichtingendiensten. Door de integratie van de Shor-database – een netwerk dat nauwe banden heeft met pro-Russische politieke kringen in Moldavië – wordt duidelijk dat de interne oppositie feitelijk fungeert als leverancier van persoonsgegevens aan het Kremlin. Daarmee worden de eigen aanhangers blootgesteld aan financiële en persoonlijke risico’s.
Het Moldavische staatsveiligheidsagentschap roept burgers op waakzaam te zijn. Zij wordt geadviseerd geen persoonlijke gegevens te verstrekken aan onbekenden, geen wachtwoorden telefonisch door te geven en verzoeken om toegangscodes of geldoverboekingen extra te controleren.
###Mogelijke escalatie naar andere landen
Hoewel de operatie zich nu op Moldavië richt, waarschuwen analisten dat de techniek eenvoudig kan worden gekopieerd en ingezet tegen andere landen in de regio, waaronder de Baltische staten, Polen en lidstaten van de EU en de NAVO. De SIB benadrukt dat het geheel moet worden gezien als een signaal dat de Russische dreiging hybride en grensoverschrijdend is.
Het schandaal legt ook de kwetsbaarheid bloot van de financiële sector in Moldavië. De massale diefstal van persoonsgegevens leidt tot een stroom van grensoverschrijdende cybercriminaliteit, die de politie en banken voor enorme uitdagingen stelt. De Moldavische regering heeft aangekondigd maatregelen te nemen om de gegevensbescherming te verscherpen en de samenwerking met internationale opsporingsdiensten te intensiveren.
